Minder winteronkruiden dankzij een doordachte groenbemesterkeuze
Groenbemesters kunnen veel meer dan enkel nutriënten vasthouden of de bodemstructuur verbeteren. Ook voor onkruidonderdrukking spelen ze een belangrijke rol. Met een proef van Inagro, UGent en ILVO werd onderzocht wat de beste strategische keuze is voor de onderdrukking van winteronkruiden zoals vogelmuur, straatgras en echte kamille. Vooral het zaaitijdstip en de samenstelling van het mengsel blijken daarbij doorslaggevend.
Winteronkruiden vormen een groeiende uitdaging in de biologische akkerbouw- en groenteteelt. Soorten zoals vogelmuur, straatgras en echte kamille zijn goed bestand tegen vorst en kunnen zich tijdens zachte winters verder ontwikkelen. Vooral in wintergranen en in systemen waar groenten tijdens de winter op het perceel blijven staan kunnen deze onkruiden zich sterk uitbreiden. Bovendien bemoeilijkt een hoge winteronkruiddruk het aanleggen van een proper zaaibed in het voorjaar. Omdat mechanische onkruidbestrijding in het najaar vaak wordt beperkt door natte bodemomstandigheden, kunnen groenbemesters een waardevolle aanvullende maatregel zijn. Ze remmen niet alleen de ontwikkeling van onkruiden af, maar beperken ook de opbouw van de onkruidzaadvoorraad in de bodem.
De proef werd uitgevoerd in op het Proefbedrijf voor biologische landbouw van Inagro met vijf groenbemesters: facelia, Japanse haver, een mengsel van facelia en Japanse haver, een 8-soortig kruisbloemig mengsel en een 8-soortig vlinderbloemig mengsel. Deze werden half augustus of half september ingezaaid. De onderzoekers volgden vervolgens de ontwikkeling van zowel de groenbemesters als de onkruiden op gedurende de herfst en winter.
De groenbemestermengsels werden beoordeeld op opkomst, bodembedekking en onkruidonderdrukking
De resultaten tonen duidelijk aan dat een vroege zaai het verschil maakt. Groenbemesters die midden augustus werden ingezaaid onderdrukten de onkruiden gemiddeld veel sterker dan dezelfde gewassen die een maand later werden gezaaid. Bij de septemberzaai lag de onkruidonderdrukking vaak meer dan de helft lager.
Japanse haver kwam in beide zaaitijdstippen betrouwbaar op en bouwde de grootste biomassa op. Daardoor behoorde deze groenbemester telkens tot de best presterende objecten. Ook het kruisbloemige 8-soortenmengsel scoorde zeer goed. Dat mengsel vormde snel een gesloten gewasbestand en hield de bodem langdurig bedekt, waardoor winteronkruiden weinig kansen kregen. Bij de augustuszaai realiseerde dit mengsel zelfs de hoogste onkruidonderdrukking van alle geteste objecten.
De meersoortige mengsels bleken bovendien robuuster tegenover wisselende omstandigheden. Toch is niet elk mengsel automatisch een goede keuze. Het vlinderbloemige mengsel presteerde goed wanneer het vroeg werd gezaaid, maar viel sterk terug bij zaai in september. De warmtebehoevende en vorstgevoelige vlinderbloemigen ontwikkelden onvoldoende biomassa, waardoor vooral vogelmuur zich sterk kon ontwikkelen.
De proef toont ook aan dat biomassa niet alles verklaart. Naast een snelle groei spelen gewasstructuur, bodembedekking en mogelijk ook allelopathische effecten een rol. Soorten zoals bladrammenas, boekweit en Japanse haver kunnen de kieming en ontwikkeling van onkruiden bijkomend afremmen.
Voor de praktijk is de boodschap duidelijk: wie winteronkruiden maximaal wil onderdrukken, zaait groenbemesters best zo vroeg mogelijk in. Japanse haver en goed samengestelde meersoortige mengsels bieden daarbij de grootste zekerheid. De keuze van soorten blijft echter maatwerk en moet afgestemd worden op het zaaitijdstip, de teeltrotatie en de beoogde functies van de groenbemester.
Proef uitgevoerd in kader van het bio onderzoeksproject “Winteronkruiden proactief aanpakken in biologische akkerbouw en groenteteelt”, met financiële steun van het Agentschap voor Landbouw en Zeevisserij van Vlaanderen.
J. Feys, M. De Meester, B. De Cauwer (Universiteit Gent) J. Barbry, L. Delanote (Inagro) K. Willekens (ILVO)
Droge zomers vragen om een doordachte loofdoding bij aardappelen. Ontdek waarom timing, OWG, productkeuze en werkwijze cruciaal zijn voor velvastheid, bewaring en opbrengst.
Landbouwers-vermeerderaars zijn essentieel in het innovatieproces van zaaizaden. Goede contractuele praktijken en sluitende afspraken staan garant voor een goede samenwerking tussen de vermeerderaars en de handelaars-bereiders
Extreme droogte en hitte hebben de Belgische aardappeloogst zwaar getroffen. Belpotato.be en Boerenbond roepen telers en afnemers op om snel in overleg te gaan over volumes, kwaliteit en contracten van aardappelen.
Nieuwe regels maken fiscale compensatie voor seizoenwerknemers opnieuw mogelijk vanaf 1 januari 2026. Ontdek hoe de gedeeltelijke niet-doorstorting van bedrijfsvoorheffing werkt en wat je nu moet doen.
Kom naar de Netwerkdag 'Techniek in bio tuinbouw' en ontdek de wondere wereld van bio-regerenatieve landbouw: een beurs- en demonstratiedag rond mechanisatie voor biologische tuinbouw op kleine en middelgrote schaal. Zet jij verschillende teelten op een beperkte oppervlakte of ben je benieuwd naar hoe dit in de praktijk kan? Ontdek innovatieve mechanisatie op maat, gedemonstreerd in het veld!
Landbouweducatie laat kinderen de sector van dichtbij beleven en vergroot begrip en draagvlak voor de landbouw van morgen. Ontdek hoe boeren hun verhaal kunnen delen met scholen en jongeren.
Droge zomers vragen om een doordachte loofdoding bij aardappelen. Ontdek waarom timing, OWG, productkeuze en werkwijze cruciaal zijn voor velvastheid, bewaring en opbrengst.
Jonge boeren lopen vast op de complexe NER-regels in Vlaanderen. Groene Kring vraagt snelle hervorming, zodat bedrijfsovernames haalbaar blijven en de sector toekomst krijgt.
De Vlaamse uienteelt groeit snel, maar telers worstelen met gewasbescherming en rassenkeuze. Jonas Bodyn van Viaverda pleit voor een scherpere blik op opbrengst, kwaliteit en afzet.
Ontdek hoe je zelf aan de slag kunt gaan met variabel spuiten op basis van taakkaarten. Tijdens deze praktijkdemo tonen we hoe dronebeelden worden omgezet in taakkaarten en hoe je deze inlaadt in jouw tractor en spuit. Deze vorming komt in aanmerking als fytobijscholing.
Landschapspark Vlaamse Ardennen lanceert een gidsencursus die landbouw, natuur en landschap verbindt. Cursisten leren het volledige verhaal van de streek vertellen tijdens gidsbeurten. Inschrijven voor de gidsenopleiding kan tot en met 29 september.
Hoe breng je de milieu-impact van een product op een betrouwbare en vergelijkbare manier in kaart? Ontdek op 8 september hoe LCA en PEF daarbij helpen. Tijdens dit webinar krijg je praktische inzichten, voorbeelden en concrete handvaten voor de voedingsketen.
