Onkruidbestrijding pastinaak

​Tijdens de Wintervergadering industriegroenten van Viaverda begin februari in De Mastbloem in Kruisem verzamelden meer dan tachtig telers, adviseurs en sectorpartners om zich te buigen over de nieuwste onderzoeksresultaten in de industriegroenteteelt. De studiedag bracht een stand van zaken in gewassen, nitraatresiduresultaten, driftreductie en innovatieve vormen van onkruidbestrijding zoals spotspraying. De gepresenteerde proefresultaten bieden telers waardevolle handvatten richting het komende teeltseizoen.

​90% driftreductie in de praktijk

Robbe Moens van Inagro lichtte toe hoe landbouwers zich in 2026 moeten voorbereiden op de verplichte 90% driftreductie in Vlaanderen. Federaal volstaat bij de keuring van het spuittoestel een minimale driftreductie van 75%, uitgevoerd door ILVO, maar binnen de Vlaamse IPM-regelgeving, gekoppeld aan het Vegaplan, geldt effectief 90% driftreductie bij gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Die 90% kan behaald worden via erkende 90%-doppen (zoals luchtmengdoppen of twin-jet systemen) of via combinaties van driftreducerende doppen en technieken zoals verlaagde spuitboom, luchtondersteuning, afgeschermde spuitbomen of sleepdoeksystemen. Driftbeperking is niet alleen belangrijk om verontreiniging van oppervlaktewater en schade aan naburige percelen te vermijden, maar ook voor een uniforme bedekking en het maatschappelijk imago van de sector. Onderzoek binnen het OptiSpray-project, samen met de KU Leuven en partners, toont dat verschillen in depositie en bedekking tussen technieken vaak beperkt zijn en dat ziektedruk in de proeven zelden leidde tot significante verschillen in biologische effectiviteit. Wel blijkt spuitdruk cruciaal, want 90%-doppen kunnen bij te lage druk een onvoldoende bedekking geven, terwijl een hogere druk (bv. ≥4 bar) dit grotendeels compenseert. De boodschap is dat driftreductie haalbaar is zonder opbrengstverlies, op voorwaarde dat dopkeuze, druk, volume en rijsnelheid correct op elkaar afgestemd worden, waarbij digitale tools en toekomstige beslissingsapps landbouwers moeten ondersteunen in het maken van de juiste keuze per teelt en toepassing.

Evaluatie nitraatresiducampagne 2025 en aandachtspunten voor komend seizoen

In haar toelichting gaf Anneline Brouckaert van Inagro een overzicht van de nitraatresiduresultaten 2025 van Inagro en de implicaties voor de bemestingsstrategie. Door de gewijzigde staalname (enkel bedrijfsevaluaties op basis van risicoanalyse door de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM)) lag het aantal stalen ongeveer de helft lager, waardoor voorzichtigheid nodig is bij vergelijking met vorige jaren. Net als in 2022 vielen ook in 2025 hogere residu’s op, wat wijst op een sterke weersinvloed. Grasland en bieten scoorden traditioneel laag, terwijl aardappelen, maïs en in 2025 ook uien hoge waarden lieten optekenen. Spruiten lieten dan weer zeer lage residu’s na. Let er wel op dat je het jaar na de spruiten minder bemest, want de oogstresten bevatten veel stikstof voor de volgende teelt. De kernboodschap is dat een correcte bemesting start bij perceelsspecifiek werken, met een lagere basisgift en gerichte bijbemesting op basis van stikstofstalen, rekening houdend met mineralisatie uit organische stof, oogstresten en mest. Ook keuzes na de oogst, zoals bodembewerking, toediening van stalmest en inzaai van een vanggewas, beïnvloeden het uiteindelijke nitraatresidu sterk. Instrumenten zoals de bemestingstool van B3W kunnen helpen om de basisgift beter te onderbouwen, maar blijven richtcijfers die aangepast moeten worden aan perceel, seizoen en opbrengstverwachting.

​Onkruidbestrijding pastinaak

In de proeven met pastinaak werd duidelijk dat de beschikbare toegelaten herbiciden strikt beperkt zijn, vooral tegen dicotyle onkruiden, en dat een zorgvuldig opgebouwd schema cruciaal is. Vooropkomstbehandelingen vormen de basis, met middelen zoals Stomp Aqua, Challenge, Goltix en AZ500, waarbij de dosering en timing sterk afhangen van bodemtype en vochtigheid. AZ500 blijkt niet veilig vooropkomst, terwijl Goltix goed toepasbaar is zonder opkomstschade. Na opkomst kunnen diverse combinaties van contactmiddelen zoals Corzal, Fox, Lentagran en Challenge worden ingezet, vaak in meerdere bespuitingen om het brede onkruidspectrum te bestrijden. Altijd met aandacht voor selectiviteit, want sommige middelen zijn zeer efficiënt tegen onkruid maar minder veilig voor het gewas, andere juist milder. Vroege toepassing op kleine kiemers, bij voorkeur op vochtige, gezonde grond, maximaliseert de efficiëntie en beperkt groeiachterstand en necrose, die bij sommige combinaties tijdelijk tot 60% kan oplopen maar meestal snel herstelt. De resultaten tonen dat het gebruik van bodemherbiciden en nauwkeurige contactbehandelingen het aantal onkruiden sterk reduceert, terwijl het gewas zich herstelt en opbrengstverlies minimaal blijft. Specifieke middelen zoals Defi (prosulfocarb) zijn effectief in het kiemlobstadium dankzij de waslaag van pastinaak en een vroege, consistente aanpak gecombineerd met eventueel mechanische of geautomatiseerde spotbehandeling biedt de beste kans om het onkruid onder controle te houden. Daarbij is tijdige monitoring van onkruidspectrum, weersomstandigheden en bodemvocht essentieel.