Vlinderbloemigen als hefboom voor een gezonde bodem
Aangemaakt op
Vlinderbloemigen staan volop in de belangstelling - niet alleen als lokale eiwitbron, maar ook vanwege hun positieve impact op bodem, milieu en het teeltsysteem. Op de Proefhoeve Bottelare (UGent/HoGent) wordt binnen het vierjarige Horizon Europe‑project Legendary onderzocht hoe die voordelen concreet en meetbaar kunnen worden gemaakt. De focus ligt daarbij onder meer op de stikstofcyclus, erosiebeheersing, bodemstructuur, koolstofopslag, bodemleven en wortelontwikkeling.
Legendary wil het areaal vlinderbloemigen in Europa duurzaam vergroten. Dat gebeurt niet door enkel naar de opbrengst te kijken, maar door de ecosysteemdiensten van eenjarige en meerjarige vlinderbloemigen systematisch in kaart te brengen en te waarderen. Denk aan bodemvruchtbaarheid, stikstofbenutting, erosiereductie en biodiversiteit. In totaal werken 21 partners uit 11 landen samen, met UGent als projectcoördinator. Ook HoGent, Inagro en Boerenbond zijn Vlaamse partners. Proefhoeve Bottelare vervult een sleutelrol als praktijkgerichte onderzoeksomgeving, waar veldproeven worden opgezet in reële Vlaamse omstandigheden.
Bodemgezondheid centraal
Een gezonde bodem vormt de basis van een rendabele en toekomstgerichte landbouw. Binnen het project Legendary wordt daarom sterk ingezet op het beter begrijpen van hoe vlinderbloemigen bijdragen aan een verbeterde bodemkwaliteit. Op de proefhoeve Bottelare wordt onder meer onderzoek gedaan naar:
Bodemstructuur en erosiebeheersing Op hellende percelen vormt erosie een belangrijke uitdaging. Via veldproeven met eenjarige vlinderbloemigen, al dan niet met onderzaai van klaver, wordt onderzocht of een snelle bodembedekking en een uitgebreid wortelstelsel de waterinfiltratie verbeteren en oppervlakkige afstroming verminderen. Zowel natuurlijke neerslag als gesimuleerde regen worden gebruikt om run-off en sedimentverlies te meten.
Wortelontwikkeling in mengteelten Binnen het project loopt ook onderzoek naar wortelontwikkeling van vlinderbloemigen in mengteelt met granen. Een belangrijke uitdaging hierbij is het onderscheiden van de wortels van beide gewassen. Door dit beter te begrijpen, krijgen onderzoekers inzicht in hoe wortelarchitectuur bijdraagt aan bodemstructuur, nutriëntenopname en erosiereductie.
Bodemleven en microbiële diversiteit Vlinderbloemigen, zeker in mengteelt met granen, blijken een positieve invloed te hebben op het bodemleven. In proeven bij de diverse Europese partners wordt de microbiële diversiteit, biomassa en enzymatische activiteit van de bodem onderzocht. Ook in Bottelare leveren deze inzichten waardevolle informatie op. Een hogere microbiële activiteit ondersteunt de nutriëntenkringlopen en draagt bij aan een veerkrachtige bodem.
Koolstofopslag Bodems vormen wereldwijd een belangrijke opslagplaats voor koolstof. Een deel van de CO2 die door planten wordt opgenomen uit de atmosfeer wordt namelijk ondergronds vrijgegeven via wortels en hun exudaten. Het verschil tussen vlinderbloemigen en granen in de hoeveelheid en stabiliteit van deze koolstofverbindingen wordt momenteel in veldproeven in Bottelare geanalyseerd. De resultaten zullen leiden tot relevante inzichten voor de koolstofcyclus en bodemvruchtbaarheid.
Meten is weten
Om deze effecten objectief te kunnen onderbouwen, combineert Legendary klassieke veldwaarnemingen met innovatieve meetmethoden, zoals sensoren en geavanceerde data-analyse. De verzamelde gegevens worden vertaald naar praktische indicatoren die landbouwers helpen om de meerwaarde van vlinderbloemigen – zowel peulvruchten als meerjarige voedergewassen – in hun rotatie beter in te schatten.
Het uiteindelijke doel is een gebruiksvriendelijk beslissingsondersteunend systeem dat landbouwers adviseert bij de keuze van soorten en teeltsystemen, afgestemd op hun bedrijf en bodemtype.
Van proefveld naar praktijk
Kennisdeling is een essentieel onderdeel van het project. Via workshops, demonstraties en het jaarlijkse proefveldbezoek eind juni zet de Proefhoeve Bottelare de resultaten in de kijker voor landbouwers, adviseurs en andere stakeholders. Zo wordt wetenschappelijk onderzoek rechtstreeks vertaald naar praktisch toepasbare inzichten. Meer info vind je op www.legendaryproject.eu.
‹
›
De verschillende proefvelden op proefhoeve Bottelaere
Aanhoudende droogte en hitte zetten akkerbouw, groenten, fruit en serreteelten zwaar onder druk. We schetsen per teelt wat de impact is op groei, opbrengst en oogst.
Europese spelregels voor koolstofopslag krijgen vorm, maar voor Boerenbond moet koolstoflandbouw vooral een haalbaar verdienmodel voor landbouwers worden, met minder administratie en meer duidelijke vergoedingen.
ILVO geeft op Dag van de Landbouw in Kinrooi een infosessie voor Limburgse boeren over veehouderij, nieuwe teelten, datadelen, wijnanalyses en landbouwinnovatie. Schrijf je vooraf in voor 10u30 of 15u.
Graanprijzen blijven extreem volatiel door oorlog in de Zwarte Zee, geopolitieke spanningen en tegenvallend weer in Europa. Franse maïsproductie staat zwaar onder druk.
Nieuwe VLIF-oproep ondersteunt projecten die landbouwproducten duurzamer verwerken en afzetten. Tot 400.000 euro steun voor meerwaarde, reststromen en een sterkere positie van landbouwers in de keten.
Binnen het Europese project Re-Greenhouse kunnen glastuinbouwers zich kandidaat stellen voor een begeleidingstraject met een nieuwe energietool. Die helpt om na te gaan welke hernieuwbare of alternatieve energiebronnen technisch en economisch interessant kunnen zijn voor jouw bedrijf. Inschrijven kan nog tot 23 augustus.
Doornappel rukt op en vormt een giftig risico voor landbouwers. Leer hoe je de plant tijdig herkent, veilig verwijdert en correct afvoert om besmetting en schade te voorkomen.
Door de aanhoudende droogte gaan land- en tuinbouwers op zoek naar alternatieve waterbronnen. Vier voedingsbedrijven kregen al een tijdelijk watertoelating. Boerenbond brengt landbouwers in contact met bedrijven.
Kenniscarrousel Zwinstreek brengt praktijkgerichte kennis naar landbouwers met demo’s en advies over bodem, water, klimaatrobuuste teelten en precisielandbouw. Ontdek de eerste sessies en schrijf je in.
Europese spelregels voor koolstofopslag krijgen vorm, maar voor Boerenbond moet koolstoflandbouw vooral een haalbaar verdienmodel voor landbouwers worden, met minder administratie en meer duidelijke vergoedingen.
179 kievitsnesten werden dit voorjaar opgevolgd in West-Vlaanderen, met 139 beschermde nesten dankzij samenwerking tussen landbouwers en vrijwilligers. De subsidie krijgt in 2027 een vervolg.
Binnen het Europese project Re-Greenhouse kunnen glastuinbouwers zich kandidaat stellen voor een begeleidingstraject met een nieuwe energietool. Die helpt om na te gaan welke hernieuwbare of alternatieve energiebronnen technisch en economisch interessant kunnen zijn voor jouw bedrijf. Inschrijven kan nog tot 23 augustus.
