Praktijkgerichte inzichten vanop het proefveld in Lennik
Aangemaakt op
Voor het zevende jaar op rij vonden de proefveldbezoeken plaats op het bedrijf van de familie Lemaire-Taelemans in Lennik. Met een droge start van het voorjaar verliep alles vlot en konden de meeste gewassen onder goede omstandigheden ingezaaid worden. De weersomstandigheden zorgden lokaal voor wat schade door neerslagpieken en hagel, maar over het algemeen bleef de impact beperkt.
Opvallend in de verzamelaanvraag van 2026 zijn de duidelijke verschuivingen in de teeltarealen. Het aardappelareaal daalde in Vlaanderen met 23 procent tegenover vorig jaar, terwijl ook suikerbieten terrein verloren (-13%). Daartegenover staan een groei van het wintergerstareaal (+30%) en een toenemende belangstelling voor faunamengsels (+41%). Tijdens het proefveldbezoek lag de focus op praktische onderzoeksresultaten die landbouwers rechtstreeks kunnen meenemen naar hun eigen bedrijfsvoering.
Suikerbieten: gerst als veelbelovend wapen tegen bladluizen
Op het bietenperceel stelde KBIVB de resultaten voor van het Virbicon-project, dat zich richt op de beheersing van vergelingsziekten in suikerbieten. Deze virussen worden overgebracht door de groene bladluis en kunnen de suikeropbrengst aanzienlijk doen dalen doordat de aangetaste plant minder efficiënt aan fotosynthese doet. Uit drie jaar onderzoek blijkt dat vooral zachte winters en vroege zaaiomstandigheden de druk van bladluizen verhogen. Ook landschapselementen zoals grasstroken, struiken en bomen in de omgeving blijken de aanwezigheid van bladluizen te bevorderen.
Naast de omgevingsfactoren wordt ook gekeken naar mogelijke besmettingsbronnen op het perceel zelf. Onderzoek toonde aan dat verschillende onkruiden positief testen op vergelingsvirussen. Momenteel loopt verder onderzoek naar de vraag of deze onkruiden effectief als reservoir kunnen dienen waaruit bladluizen het virus opnieuw opnemen en verspreiden. Resultaten daarvan worden later dit jaar verwacht.
Het meest opvallende praktijkresultaat kwam uit de proef met begeleidende gerst in suikerbieten. De gerst werd samen met de bieten ingezaaid om bladluizen visueel en fysiek te hinderen bij het vinden van de bietenplanten. De tellingen toonden een sterk lagere bladluisdruk in de objecten met gerst dan in de klassiek ingezaaide bieten. Ook geurkorrels werden getest als aanvullende afweermaatregel. Hoewel de resultaten verder opgevolgd worden via tellingen van vergelingssymptomen later in het seizoen, bevestigen de eerste waarnemingen dat begeleidende gerst potentieel biedt als onderdeel van een geïntegreerde strategie tegen bladluizen.
Brouwgerst: rassenkeuze en stikstofbeheer bepalen succes
Binnen het VLAIO-LA-project Grow2Brew wordt onderzocht hoe de teelt van winter- en zomerbrouwgerst in Vlaanderen verder kan worden ontwikkeld. Vandaag komt het grootste deel van de brouwgerst nog uit Frankrijk en Engeland, maar verschillende keteninitiatieven zoeken actief naar Vlaamse telers. Omdat brouwgerst alleen wordt aanvaard wanneer aan strikte kwaliteitseisen wordt voldaan, ligt de focus sterk op rassenkeuze, bemesting en kwaliteitsopvolging.
De onderzoekers benadrukten vooral het belang van een correct stikstofbeheer. Het eiwitgehalte van brouwgerst moet tussen 9 en 11,5 procent blijven. Een te hoge stikstofgift of een te late tweede fractie kan ertoe leiden dat het eiwitgehalte boven de norm uitkomt, waardoor de partij wordt afgekeurd als brouwgerst. Binnen het project worden daarom bemestingsproeven uitgevoerd om de adviezen verder te verfijnen.
De rassenproeven met winterbrouwgerst die al drie jaar aangelegd worden op drie proeflocaties in Vlaanderen tonen duidelijke verschillen tussen de beschikbare variëteiten. Het zesrijige ras Carrousel geldt momenteel als referentie binnen het Arvesta Netwerk, maar kende vorig jaar een meer gematigde opbrengst. Comtesse, de enige tweerijige variëteit in de proef, viel op door zijn stabiele prestaties over de drie proeflocaties en beperkte afhankelijkheid van de omgevingsomstandigheden. Delis behaalde vorig jaar de hoogste opbrengsten, maar verdwijnt uit het aanbod omdat de brouwkwaliteit onvoldoende bleek. Ook de recentere Franse rassen Larochel, Hopinel, Lavachel en Titanel lieten op de verschillende locaties hoge opbrengsten optekenen. Hoewel het contingent van brouwgerst via Arvesta beperkt is kunnen landbouwers die willen telen contact opnemen met Arvesta via hun zaakvoerder.
Wintertarwe: investeren in tolerante rassen loont
In de wintertarweproeven lag de nadruk op ziektebeheersing het belang van tolerante rassen. Volgens de onderzoekers wordt het steeds belangrijker om behandelingen af te stemmen op de werkelijke ziektedruk en de eigenschappen van het ras. In jaren met beperkte ziektedruk zijn zeer intensieve fungicideschema’s niet altijd rendabel, zeker niet wanneer de kosten van een behandeling oplopen tot het niveau van de marktwaarde van een ton tarwe.
Daarnaast werd gewezen op het belang van een goede bodemvruchtbaarheid. Op het proefperceel kon dankzij organische bemesting (stalmest) in het najaar en een actieve bodem de kunstmestgift in het voorjaar beperkt blijven tot ongeveer 130 eenheden stikstof per hectare. Volgens de onderzoekers toont dit aan dat een langetermijnvisie op bodembeheer ook economisch voordelen kan opleveren.
Bij de rassen vielen verschillende types op. Chevignon blijft een vaste waarde dankzij zijn stabiele opbrengsten en brede inzetbaarheid, al neemt de ziektetolerantie geleidelijk af. KWS Extase bevestigde opnieuw zijn reputatie als betrouwbare allrounder met goede ziekteweerbaarheid. Voor landbouwers die op zoek zijn naar een sterk uitstoelende variëteit werd Kingkong genoemd, een ras dat vooral in de kustpolders gewaardeerd wordt. LG Tomjol onderscheidt zich dan weer door een goede tolerantie tegen legering. Tegelijk waarschuwden de onderzoekers voor rassen zoals Celebrity en Champion, waarvan de resistentie tegen gele roest recent werd doorbroken. Dat benadrukt volgens hen het belang van een doordachte rassenkeuze, verschillende rassen uit te zaaien en regelmatige opvolging van de ziektesituatie.
Aardappelen: rassenkeuze wordt steeds belangrijker
Bij de aardappelen stonden zowel de actuele teeltsituatie als de rassenproeven centraal. Naast de sterke daling van het aardappelareaal werd gewezen op de hoge infectiedruk van Phytophthora door het wisselvallige weer. Daarnaast vraagt ook de opvolging van coloradokevers aandacht. Vooral de bestrijding van jonge larven blijft daarbij het meest aangewezen moment om in te grijpen.
Volgens de onderzoekers komt er heel wat bij kijken bij het maken van een nieuwe rassenkeuze. Nieuwe rassen verschillen sterk in droogtetolerantie, ziektegevoeligheid, stikstofbehoefte en aaltjesresistentie. Landbouwers doen er daarom goed aan om zich vooraf grondig te informeren voordat ze overschakelen naar een nieuw ras.
In het klassieke frietsegment blijft Fontane de referentie, al waarschuwen de onderzoekers voor de hoge stikstofbehoefte van dit ras. Bij de alternatieven trok Invictus de aandacht door zijn sterke tolerantie tegen phytophthora, snelle opkomst en hoge opbrengstpotentieel. Montis werd genoemd als een interessant ras voor droge omstandigheden, terwijl Karelia uitblinkt door zijn dubbele resistentie tegen aardappelcysteaaltjes en zeer hoge opbrengsten in de proeven. In het innovatorsegment blijftven Innovator in België de belangrijkste referentie voor de fastfoodmarkt. Verder werden ook Syndey, Castor, Virgil, Travolta, Travis en Germi 300 opgevolgd als potentiële alternatieven voor Fontane of Innovator, elk met hun eigen sterktes op vlak van opbrengst, stikstofefficiëntie, virusgevoeligheid of ziekteweerbaarheid. We besluiten dat wie kwaliteit en rendement wil combineren, de komende jaren meer dan ooit rekening zal moeten houden met de specifieke eigenschappen van elk ras.
Beitems Bodemfestival bracht landbouwers, onderzoekers en machinebouwers samen rond bodemgezondheid, met demo’s, getuigenissen en praktijkinzichten over innovatie, precisielandbouw en duurzaam bodembeheer.
De stormschade van 27 op 28 juni heeft heel wat mais doen omvallen. Het (Landbouwcentrum voor Voedergewassen) publiceert nu een beslissingsboom die je helpt te beslissen wat je moet doen na schade.
Campo Solar groeide in tien jaar van een tuinfeest uit tot een festival voor 30.000 bezoekers, met landbouw als hart van de beleving: tussen mais, bloemen en lokale smaken.
John Deere vernieuwde de T5- en T6-maaidorsers met meer digitalisering, automatisering en gebruiksgemak, zonder het beproefde schudderconcept los te laten. Capaciteit, cabine en precisielandbouw kregen een stevige upgrade.
Vlaamse aardappeltelers schalen massaal terug: het areaal zakt dit jaar bijna 20%. Door zwakke vrije markt, lage prijzen en weinig exportperspectief blijft de stemming voor seizoen 2026-2027 erg flauw.
In bieten duikt de eerste cercospora op na de combinatie van een lange hitteperiode hitte en buien. Controleer je percelen snel en start tijdig met een preventieve behandeling om schade te beperken.
Beitems Bodemfestival bracht landbouwers, onderzoekers en machinebouwers samen rond bodemgezondheid, met demo’s, getuigenissen en praktijkinzichten over innovatie, precisielandbouw en duurzaam bodembeheer.
De sectorvakgroep Fruit trok naar Diest voor een boeiende bijeenkomst over driftreductie, robuuste rassen en inspirerende bedrijfsbezoeken bij fruit-, witloof- en wijnbedrijven.
Provincie Antwerpen blijft de landbouwkamer ondersteunen als adviesorgaan en maakt jaarlijks 25.000 euro vrij voor scholenbezoeken en imago-activiteiten rond landbouw.
De stormschade van 27 op 28 juni heeft heel wat mais doen omvallen. Het (Landbouwcentrum voor Voedergewassen) publiceert nu een beslissingsboom die je helpt te beslissen wat je moet doen na schade.
Peilbesluiten bepalen waterpeilen in Vlaanderen en beïnvloeden landbouw, natuur en bedrijfsvoering. Ontdek hoe de procedure verloopt, waar inspraak mogelijk is en wat de impact is op percelen.
VMM werkt aan een totaalplan voor de Getestreek om wateroverlast beter op te vangen, met maatregelen per deelgebied en prioriteit voor woonkernen. De stand van zaken van dit klimaatrobuuste project.