Onttrekkingsverbod voor onbevaarbare waterlopen van kracht in Antwerpen

Als gevolg van de aanhoudende droogte heeft de Antwerpse gouverneur Cathy Berx vanaf 2 juli 2026 een tijdelijk onttrekkingsverbod ingesteld voor het stroomgebied​ van de Kleine Nete, de Aa en Vrouwvliet. Tot het verbod wordt opgeheven mag er geen water meer worden onttrokken uit onbevaarbare waterlopen en publieke grachten in het stroomgebied.

Door de droge en zeer warme weersomstandigheden zijn de waterpeilen en debieten van verschillende onbevaarbare waterlopen sterk gedaald. De zomeronweders zorgden het afgelopen weekend op sommige plaatsen dan weer voor wateroverlast. Door de lokale aard van de weersextremen is er momenteel nog geen sprake van een algemene droogtetoestand in de provincie Antwerpen. Het aantal onbevaarbare waterlopen met een kritisch laag waterpeil of debiet blijft voorlopig beperkt. De weersvoorspellingen kondigen echter opnieuw een periode van warm en droog weer aan tijdens de eerste weken van juli, waardoor de droogtetoestand naar verwachting verder zal verslechteren.

Waar geldt het onttrekkingsverbod?

​De debieten van de waterlopen 1ste categorie Kleine Nete, de Aa en Vrouwvliet zijn onder hun respectievelijke ecologische minimumdebiet gezakt. Ook verschillende kleinere waterlopen binnen deze stroomgebieden kampen met zeer lage waterstanden of zijn zelfs volledig drooggevallen.

Bovendien wordt op basis van de huidige weersvoorspellingen geen verbetering van de toestand verwacht op korte termijn. Om de ecologie in de waterlopen te beschermen, is een tijdelijk onttrekkingsverbod voor deze stroomgebieden daarom noodzakelijk. Het verbod blijft van kracht zolang de droogte aanhoudt. De waterloopbeheerders in de provincie Antwerpen volgen de situatie nauwgezet op en zullen de droogtetoestand continu evalueren.

​De exacte locatie van het afgebakende stroomgebied kan je raadplegen via deze kaart.
Het gaat om de stroomgebieden van:

• Kleine Nete (onbevaarbaar traject tot Troon, Grobbendonk). De taplopen Postelvaartje en Colateur zijn voorlopig nog vrijgesteld van het tijdelijk onttrekkingsverbod.
• De Aa
• Vrouwvliet

​Alternatieve waterbronnen

Door het tijdelijk onttrekkingsverbod worden watervragers gedwongen om te zoeken naar alternatieven. Wie nood heeft aan een alternatieve waterbron kan uitwijken naar mobiele captatiemogelijkheden langs de kanalen of kan gebruikmaken van gratis spoelwater dat door Pidpa ter beschikking wordt gesteld aan hun productiecentra (onder meer in Grobbendonk of Herentals). Daarnaast kan nuttig hergebruik van bemalingswater ook een alternatief zijn voor specifieke toepassingen (maar niet voor landbouwirrigatie). Volg steeds de geldende regels en wetgeving op die van toepassing zijn voor elk type van alternatieve waterbron.

​Water onttrekken? Check eerst waar je moet aanvragen

Wie water wil onttrekken uit een waterloop, moet vooraf nagaan welke regels gelden. Voor onbevaarbare waterlopen en publieke grachten is in de meeste gevallen een melding of machtiging nodig via het e-loket Wateronttrekking op wateronttrekking.be. Meer uitleg over de voorwaarden en procedure staat op Vlaanderen.be.

Gaat het om een bevaarbare waterweg zoals een kanaal of rivier onder beheer van De Vlaamse Waterweg, dan moet de aanvraag gebeuren via het e-loket op de website van De Vlaamse Waterweg. Voor captaties van minder dan 500 m³ per jaar volstaat doorgaans een melding, vanaf 500 m³ per jaar is een vergunning nodig.

Alle informatie over deze aanvragen kan je terugvinden op https://www.boerenbond.be/nieuws/water-capteren-uit-waterloop-vergeet-je-onttrekkingsticket-niet