Ook de kunstmestindustrie is ervan overtuigd dat gerecupereerde stikstof uit dierlijke mest de weg vooruit is. De sector ziet de inpassing van renure in kunstmest van chemische oorsprong als manier om zich te onderscheiden, aldus prof. Erik Meers.
Prof Dr. Erik Meers (UGent) is expert nutriëntenrecuperatie en kringlooplandbouw. Hij was een van de centrale sprekers op het jaarlijks duurzaamheidssymposium van VLAM en zuivelverwerkersorganisatie BCZ.
Veel kunstmest
Renure staat voor Recovered Nitrogen from Manure, gerecupereerde stikstof uit dierlijke mest, die door haar werkzaamheid en chemische eigenschappen ingezet kan worden als kunstmest. In Vlaanderen is tussen de 35 en 40% van de stikstof die in de akkerbouw wordt gebruikt afkomstig van kunstmest. Voor heel Europa gaat het zelfs om 50%. In Europa wordt jaarlijks tussen de 1,4 en 1,8 miljard ton aan dierlijke mest geproduceerd. Volgens prof. Meers is dat weliswaar “een oceaan aan dierlijke mest”, maar kan hiermee slechts voor 50% van de stikstofbehoefte van de Europese plantaardige productie voorzien worden.
Omstreden
De kunstmestproductie is omstreden omdat de productie ervan gigantische hoeveelheden aardgas verbruikt, jaarlijks tussen de 160 en 180 miljard m3 aardgas of zo’n vijf procent van de wereldwijde aardgasproductie. Dat is zonder enige twijfel nadelig in de strijd tegen klimaatverandering.
Ook geopolitiek ligt hier een zwakte, aangezien Europa niet alleen heel veel aardgas invoert uit (Wit)-Rusland, maar ook veel kunstmest. “In alle maatregelenpakketten tegen Rusland heeft Europa de kunstmestimport altijd als een heilig huisje ontzien, vanwege de afhankelijkheid ervan voor de voedselproductie”, wist Erik Meers.
Arbitraire grens
In Vlaanderen, maar ook andere Europese veeteeltintensieve regio’s, wordt een deel van de dierlijke mest tegen een kostprijs verwerkt tot het klimaatneutrale maar nutteloze stikstofgas. Dit omdat de Europese Nitraatrichtlijn slechts 170 eenheden stikstof per ha uit dierlijke mest toelaat. De rest van de behoefte (tot maximaal 250 eenheden) moet dus noodzakelijkerwijs met kunstmest gebeuren. “Die 170 eenheden is eigenlijk vrij arbitrair ingesteld op basis van een logisch voelend aantal grootvee-eenheden, maar zonder wetenschappelijke berekening erachter”, duidde Erik Meers. “Er is geen argumentatie waarom 170 juister zou zijn dan 160 of 180.”
Kans voor mestverwerking
Vorige maand keurde het Europese Nitraatcomité eindelijk Renure goed om bovenop die 170 eenheden 80 kg renure te aanvaarden als kunstmestvervanger. De verwachting is dat dit – mits een vlotte Vlaamse omzetting – al vanaf 2026 kan worden ingezet. De renure moet dan wel een hogere nutriëntenwerkzaamheid en een betere chemische samenstelling hebben dan dierlijke mest. Via bepaalde technieken – zoals strippen & scrubben – kan hieraan voldaan worden. Prof. Meers ziet in eerste instantie bestaande mestverwerkers hierop inzetten. Zij beschikken over de logistiek en hebben ook een voordeel in de zin dat zij ermee de capaciteit van hun biologie (mestverwerkingstechniek) kunnen opdrijven.
Manier om te excelleren
Als kunstmest kan vervangen worden door bronnen uit dierlijke mest, gaat dit ten nadele van (de aankoop van) kunstmest. De kunstmestindustrie stond hier lang weigerachtig tegenover. “De Europese wetgeving stelde letterlijk dat kunstmest enkel uit chemische bronnen mocht komen. Maar nu Europa heeft ingezet op circulariteit is er een rijpingsproces in die sector ontstaan. De kunstmestindustrie werkt nu actief mee aan de implementatie uit andere bronnen. Vandaag ondervinden zij felle concurrentie uit Rusland en Wit-Rusland die tot reorganisaties en sluitingen leidt. Door te excelleren in circulariteit kunnen ze zich onderscheiden van deze concurrentie. Net zoals er in brandstoffen biobrandstoffen bijgemengd worden, kunnen kunstmestvervangers ook bijgemengd worden in fossiele kunstmest.”
Om de invoering van renure in Vlaanderen succesvol te laten gebeuren hoopt de professor op een certificatie via mestverwerkingscertificaten en het ontzien van ammoniumzouten uit luchtwassers als renure, die momenteel niet begrensd worden tot 80 kg.
De nieuwe meetmethode en uitdagende weersomstandigheden zorgen voor onrust over de nitraatresiducampagne 2026. Herbekijk het webinar en deel je resultaten via het meldpunt.
Een droogtegevoelig aardappelseizoen laat zijn sporen na in de loods. Ontdek hoe stress, natrot, droogrot en ritnaalden de knolkwaliteit beïnvloeden en welke bewaarstrategieën kunnen helpen.
Kou en overvloedige regen kunnen na onkruidbestrijding witte verkleuring veroorzaken in wintergranen. Lees hoe je gewasschade herkent en behandelingen afstemt op onkruiddruk en veldomstandigheden.
De bladluisdruk in granen neemt af, maar verschillen tussen percelen blijven groot. Lees hier wanneer controle of behandeling nodig is en hoe bonenvlieg jonge plantjes aantast.
De derde generatie Dewulf Kwatro combineert meer reinigingscapaciteit met productvriendelijk rooien. Sensoren en slimme software helpen de machine instellingen automatisch bijsturen, zodat de chauffeur minder hoeft in te grijpen.
Interpom is geen gewone landbouwbeurs, maar dé ontmoetingsplaats van de volledige aardappelketen. Van teelt en bewaring tot verwerking en internationale handel.
Tijdens het actuawebinar voor Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant krijg je in één uur een update over onder meer MAP-meetpunten, vogelgriep, de Vlaamse begroting en nitraatresidumetingen.
De nieuwe meetmethode en uitdagende weersomstandigheden zorgen voor onrust over de nitraatresiducampagne 2026. Herbekijk het webinar en deel je resultaten via het meldpunt.
West-Vlaamse veehouder? Lever je risicohoudend medisch afval veilig en voordelig in tijdens de inzamelweek van 7 december 2026. Ontdek de locaties, tarieven en hoe je je vóór 29 november inschrijft.
Een droogtegevoelig aardappelseizoen laat zijn sporen na in de loods. Ontdek hoe stress, natrot, droogrot en ritnaalden de knolkwaliteit beïnvloeden en welke bewaarstrategieën kunnen helpen.
Kou en overvloedige regen kunnen na onkruidbestrijding witte verkleuring veroorzaken in wintergranen. Lees hoe je gewasschade herkent en behandelingen afstemt op onkruiddruk en veldomstandigheden.
De bladluisdruk in granen neemt af, maar verschillen tussen percelen blijven groot. Lees hier wanneer controle of behandeling nodig is en hoe bonenvlieg jonge plantjes aantast.
