Klimaatscans: handvatten voor een klimaatbewuste landbouw
Enerzijds is klimaatverandering een feit: soms is het té droog, daarna weer té nat. Landbouwers ervaren die grillen van de natuur en beseffen dat aanpassen noodzakelijk is. Anderzijds komt er nieuwe regelgeving. Met initiatieven zoals de Green Deal wordt sterk ingezet op het verlagen van broeikasgasemissies tegen 2030. Daardoor groeit de aandacht voor de klimaatimpact van landbouwproducten en wordt het steeds belangrijker om die impact en mogelijkheden om die te verlagen in kaart te brengen.
Binnen het Klimrek-project werd een klimaatscan ontwikkeld die Vlaamse aardappeltelers - en bij uitbreiding alle Vlaamse akkerbouwers - helpt om inzicht te krijgen in hun broeikasgasuitstoot en in mogelijke verbeterkansen. De scan stopt niet bij meten: ze biedt concrete handvatten om klimaatslimme keuzes te maken die passen binnen de bedrijfsvoering. Denk daarbij aan slimmer bemesten (juiste dosis, juiste meststof, juiste tijdstip …), het beperken van werkgangen, energie-efficiënt bewaren en eventueel investeren in hernieuwbare energie. Zo wordt een bedrijf niet alleen klimaatvriendelijker, maar ook economisch sterker en klaar voor de toekomst. Tijdens het Klimrek-project en het demonstratieproject ‘Klimrek Akkerbouw’ werden in totaal 26 akkerbouwbedrijven gescand, waarbij een klimaatimpact werd berekend voor 51 aardappelteelten.
Welk inzicht geeft een klimaatscan?
Een klimaatscan brengt de uitstoot van broeikasgassen in kaart, uitgedrukt in kilogram CO₂-equivalenten. Daarbij wordt gekeken naar alle factoren die een rol spelen: bemesting, dieselverbruik, energie voor bewaring, machines en gewasbescherming. Het resultaat is een duidelijk inzicht in de uitstoot per factor, per product en per hectare, zodat zichtbaar wordt waar de grootste impact ligt en waar verbeteringen mogelijk zijn.
Vergelijking van uitstoot in CO₂-equivalent per hectare tussen afland en bewaarde aardappelen
Bij bewaarde aardappelen is het verschil duidelijk: bewaring voegt een extra component toe aan de totale uitstoot, vooral door energieverbruik voor ventilatie en klimaatsturing.
Toont een overzicht van de belangrijkste factoren en hun aandeel in de totale uitstoot van bewaarde late aardappelen.
Uit de resultaten blijkt dat meststofproductie en veldemissies samen de grootste bijdrage (gemiddeld 44%) leveren aan de totale uitstoot. Onder veldemissies verstaan we de emissies die vrijkomen bij toediening van meststoffen op het veld. Vooral lachgas, een broeikasgas dat 273 keer sterker is dan CO₂, speelt hierbij een belangrijke rol.
Dieselverbruik (vooral van veldwerk) volgt als tweede grootste factor en neemt ongeveer een derde van de uitstoot voor zijn rekening.
Van cijfers naar actie
Een klimaatscan geeft inzicht in de uitstoot van een landbouwbedrijf en biedt concrete aanknopingspunten om gericht te verbeteren. De klimaatconsulent die de scan samen met de landbouwer invult, helpt om klimaatmaatregelen te kiezen die praktisch en economisch haalbaar zijn.
Het demonstratieproject ‘Klimrek Akkerbouw’ werd gefinancierd door de Vlaamse overheid en werd uitgevoerd door Boerenbond, ILVO, Inagro en Viaverda.
Op de Vlaamse Carbon Farming Dag in Lennik ontdekten landbouwers, onderzoekers en bedrijven hoe levende bodems, nieuwe technologie en samenwerking carbon farming vooruit kunnen helpen.
Hoop op herstel van de graanhandel via de Zwarte Zee drukt de tarwe- en maïsprijzen. De markt blijft volatiel zolang de situatie rond Oekraïense export onzeker is.
Voor Patrick en Chiel Lemahieu-Ameloot begint een teeltplan niet bij de hoogste opbrengst, maar bij bodem, rotatie en wat hun bedrijf aankan. Ontdek hoe ze rekenen met gemiddelden én ruimte laten voor onzekerheid.
VCBT legt uit hoe appels en peren niet langer op buikgevoel worden beoordeeld: met vijf objectieve metingen maken ze sappigheid, knapperigheid, kleur, veegschade en plukmoment meetbaar.
Boerenbond heeft een aantal bedenkingen bij de nitraatresiducampagne die momenteel aan de gang is. We zoomen dieper in op de landbouwcijfers en gaan op zoek naar de lievelingskost van de Vlaming.
Op de Vlaamse Carbon Farming Dag in Lennik ontdekten landbouwers, onderzoekers en bedrijven hoe levende bodems, nieuwe technologie en samenwerking carbon farming vooruit kunnen helpen.
Meer dan 200 lokale mandatarissen volgden Boerenbonds webinar over het BRV. Ontdek waarom we hen vroegen landbouw een volwaardige plek te geven in het Vlaamse ruimtelijk beleid.
Voor Patrick en Chiel Lemahieu-Ameloot begint een teeltplan niet bij de hoogste opbrengst, maar bij bodem, rotatie en wat hun bedrijf aankan. Ontdek hoe ze rekenen met gemiddelden én ruimte laten voor onzekerheid.
Aardbeien telen vraagt lange dagen, maar Luc Fleerackers kiest bewust voor balans: naast zijn bedrijf maakt hij enthousiast tijd voor zijn gezin en de hobby's.
Voor het viaduct van Gentbrugge zijn zeven haalbare alternatieven geselecteerd. Ontdek tijdens een infomarkt wat de plannen betekenen voor de E17, E40 en R4 en hoe u uw mening kunt geven.
De eerste resultaten van frambozen onder zonnepanelen zijn veelbelovend: minder waterverbruik, meer klasse 1-fruit en een koeler teeltklimaat. Maar de opbrengst hangt af van het type paneel.
