Interesse in landbouw neemt toe. Starterscursus is en blijft dé beste start.
De belangstelling om een landbouwbedrijf op te starten of over te nemen zit in de lift. Dat blijkt uit cijfers die Vlaams volksvertegenwoordiger Stijn De Roo (cd&v) opvroeg bij Vlaams minister van Landbouw Jo Brouns (cd&v). Wie wil starten in de land- of tuinbouwsector, doet er goed aan zich in te schrijven voor de starterscursussen die Boerenbond organiseert.
Ook bij Boerenbond merken wij een toegenomen interesse in de starterscursussen A en B, vertelt Eveline Driesen, consulent training en opleiding: “Op vier jaar tijd is ons aantal deelnemers verdrievoudigd. Die groei zien we bovendien over heel Vlaanderen.”
“Een belangrijke verklaring is dat de VLIF-starterssteun toegankelijker is geworden voor bijberoepers en kleinschalige landbouwbedrijven. Ook de verhoogde VLIF-AER-steun en inkomenssteun voor jonge landbouwers kunnen een extra stimulans vormen. Om toegang te krijgen tot verschillende van die steunmaatregelen moeten starters een installatieattest kunnen voorleggen. Dat attest kunnen ze behalen door de starterscursus te volgen. De opleiding is voor veel deelnemers dus niet alleen een manier om zich inhoudelijk voor te bereiden op een toekomst in de landbouw, maar ook een belangrijke stap om hun plannen concreet te kunnen realiseren.”
“Tegelijkertijd zien we dat de landbouwsector complexer wordt. Een starter moet vandaag niet alleen landbouwtechnisch onderlegd zijn, maar ook kennis hebben van regelgeving, administratie, economie, financiering, duurzaamheid enzovoort. Dat maakt een brede startersopleiding relevanter.”
Eveline Driesen
Naast de administratieve en technische voordelen, kiest het gros van de cursisten voor de opleiding vanwege een grote passie voor de sector. “Het gros van onze cursisten heeft concrete plannen om een landbouwbedrijf over te nemen. De opleiding verlaagt de drempel om effectief te starten. Voor iemand die een landbouwbedrijf wil overnemen, is het een manier om zich niet alleen administratief, maar ook inhoudelijk en praktisch voor te bereiden. Velen wachten nog op duidelijkheid over de toekomstige vergunningen, maar willen zich intussen al voorbereiden en in orde stellen met de opleiding en het installatieattest. Mensen bereiden zich duidelijk vroeger voor op die overname. Door de onzekerheid rond vergunningen, bedrijfsovernames en investeringen kan een kandidaat-overnemer al een opleiding volgen terwijl andere puzzelstukken nog niet rond zijn.”
Niet alle starters zijn boerenzonen- en dochters
“Tegelijk zien we de voorbije jaren een duidelijke evolutie in de manier waarop bedrijven worden overgenomen. Steeds vaker gebeurt dat buiten de familiale context, bijvoorbeeld via een buur, verre vriend of kennis. Ook initiatieven zoals Landmobiliteit van Groene Kring, dat kandidaat-overnemers en landbouwers die hun bedrijf willen overlaten met elkaar in contact brengt, spelen daarin een rol.”
“Daarnaast bereiken we ook steeds meer zogenaamde zij-instromers: mensen die vandaag nog niet actief zijn in de landbouw, maar die op langere termijn graag in de sector willen starten. Zij hebben vaak nog geen concreet overnameplan, maar willen zich via de opleiding wel al verdiepen in de sector en voorbereiden op een mogelijke toekomstige stap.”
Wie in 2027 een installatieattest wil behalen, moet nu in september 2026 starten met de opleiding type A. Vanaf januari volgen type B en de stage, zodat deelnemers in het voorjaar van 2027 klaar zijn om deel te nemen aan de installatieproeven bij de overheid.
Hoe ervaren landbouwers, erfbetreders en zorgverleners mentale hulp in de landbouw? Binnen het project De doos van Pandora peilen we naar drempels en kansen om ondersteuning beter af te stemmen op de praktijk.
Landbouweducatie laat kinderen de sector van dichtbij beleven en vergroot begrip en draagvlak voor de landbouw van morgen. Ontdek hoe boeren hun verhaal kunnen delen met scholen en jongeren.
Jonge boeren lopen vast op de complexe NER-regels in Vlaanderen. Groene Kring vraagt snelle hervorming, zodat bedrijfsovernames haalbaar blijven en de sector toekomst krijgt.
De Vlaamse uienteelt groeit snel, maar telers worstelen met gewasbescherming en rassenkeuze. Jonas Bodyn van Viaverda pleit voor een scherpere blik op opbrengst, kwaliteit en afzet.
Landschapspark Vlaamse Ardennen lanceert een gidsencursus die landbouw, natuur en landschap verbindt. Cursisten leren het volledige verhaal van de streek vertellen tijdens gidsbeurten. Inschrijven voor de gidsenopleiding kan tot en met 29 september.