Klimaatscans: handvatten voor een klimaatbewuste landbouw
Aangemaakt op
Enerzijds is klimaatverandering een feit: soms is het té droog, daarna weer té nat. Landbouwers ervaren die grillen van de natuur en beseffen dat aanpassen noodzakelijk is. Anderzijds komt er nieuwe regelgeving. Met initiatieven zoals de Green Deal wordt sterk ingezet op het verlagen van broeikasgasemissies tegen 2030. Daardoor groeit de aandacht voor de klimaatimpact van landbouwproducten en wordt het steeds belangrijker om die impact en mogelijkheden om die te verlagen in kaart te brengen.
Binnen het Klimrek-project werd een klimaatscan ontwikkeld die Vlaamse aardappeltelers - en bij uitbreiding alle Vlaamse akkerbouwers - helpt om inzicht te krijgen in hun broeikasgasuitstoot en in mogelijke verbeterkansen. De scan stopt niet bij meten: ze biedt concrete handvatten om klimaatslimme keuzes te maken die passen binnen de bedrijfsvoering. Denk daarbij aan slimmer bemesten (juiste dosis, juiste meststof, juiste tijdstip …), het beperken van werkgangen, energie-efficiënt bewaren en eventueel investeren in hernieuwbare energie. Zo wordt een bedrijf niet alleen klimaatvriendelijker, maar ook economisch sterker en klaar voor de toekomst. Tijdens het Klimrek-project en het demonstratieproject ‘Klimrek Akkerbouw’ werden in totaal 26 akkerbouwbedrijven gescand, waarbij een klimaatimpact werd berekend voor 51 aardappelteelten.
Welk inzicht geeft een klimaatscan?
Een klimaatscan brengt de uitstoot van broeikasgassen in kaart, uitgedrukt in kilogram CO₂-equivalenten. Daarbij wordt gekeken naar alle factoren die een rol spelen: bemesting, dieselverbruik, energie voor bewaring, machines en gewasbescherming. Het resultaat is een duidelijk inzicht in de uitstoot per factor, per product en per hectare, zodat zichtbaar wordt waar de grootste impact ligt en waar verbeteringen mogelijk zijn.
Vergelijking van uitstoot in CO₂-equivalent per hectare tussen afland en bewaarde aardappelen
Bij bewaarde aardappelen is het verschil duidelijk: bewaring voegt een extra component toe aan de totale uitstoot, vooral door energieverbruik voor ventilatie en klimaatsturing.
Toont een overzicht van de belangrijkste factoren en hun aandeel in de totale uitstoot van bewaarde late aardappelen.
Uit de resultaten blijkt dat meststofproductie en veldemissies samen de grootste bijdrage (gemiddeld 44%) leveren aan de totale uitstoot. Onder veldemissies verstaan we de emissies die vrijkomen bij toediening van meststoffen op het veld. Vooral lachgas, een broeikasgas dat 273 keer sterker is dan CO₂, speelt hierbij een belangrijke rol.
Dieselverbruik (vooral van veldwerk) volgt als tweede grootste factor en neemt ongeveer een derde van de uitstoot voor zijn rekening.
Van cijfers naar actie
Een klimaatscan geeft inzicht in de uitstoot van een landbouwbedrijf en biedt concrete aanknopingspunten om gericht te verbeteren. De klimaatconsulent die de scan samen met de landbouwer invult, helpt om klimaatmaatregelen te kiezen die praktisch en economisch haalbaar zijn.
Het demonstratieproject ‘Klimrek Akkerbouw’ werd gefinancierd door de Vlaamse overheid en werd uitgevoerd door Boerenbond, ILVO, Inagro en Viaverda.
Aanhoudende droogte en hitte zetten akkerbouw, groenten, fruit en serreteelten zwaar onder druk. We schetsen per teelt wat de impact is op groei, opbrengst en oogst.
Europese spelregels voor koolstofopslag krijgen vorm, maar voor Boerenbond moet koolstoflandbouw vooral een haalbaar verdienmodel voor landbouwers worden, met minder administratie en meer duidelijke vergoedingen.
ILVO geeft op Dag van de Landbouw in Kinrooi een infosessie voor Limburgse boeren over veehouderij, nieuwe teelten, datadelen, wijnanalyses en landbouwinnovatie. Schrijf je vooraf in voor 10u30 of 15u.
Graanprijzen blijven extreem volatiel door oorlog in de Zwarte Zee, geopolitieke spanningen en tegenvallend weer in Europa. Franse maïsproductie staat zwaar onder druk.
Nieuwe VLIF-oproep ondersteunt projecten die landbouwproducten duurzamer verwerken en afzetten. Tot 400.000 euro steun voor meerwaarde, reststromen en een sterkere positie van landbouwers in de keten.
Binnen het Europese project Re-Greenhouse kunnen glastuinbouwers zich kandidaat stellen voor een begeleidingstraject met een nieuwe energietool. Die helpt om na te gaan welke hernieuwbare of alternatieve energiebronnen technisch en economisch interessant kunnen zijn voor jouw bedrijf. Inschrijven kan nog tot 23 augustus.
Doornappel rukt op en vormt een giftig risico voor landbouwers. Leer hoe je de plant tijdig herkent, veilig verwijdert en correct afvoert om besmetting en schade te voorkomen.
Kenniscarrousel Zwinstreek brengt praktijkgerichte kennis naar landbouwers met demo’s en advies over bodem, water, klimaatrobuuste teelten en precisielandbouw. Ontdek de eerste sessies en schrijf je in.
Europese spelregels voor koolstofopslag krijgen vorm, maar voor Boerenbond moet koolstoflandbouw vooral een haalbaar verdienmodel voor landbouwers worden, met minder administratie en meer duidelijke vergoedingen.
179 kievitsnesten werden dit voorjaar opgevolgd in West-Vlaanderen, met 139 beschermde nesten dankzij samenwerking tussen landbouwers en vrijwilligers. De subsidie krijgt in 2027 een vervolg.
Binnen het Europese project Re-Greenhouse kunnen glastuinbouwers zich kandidaat stellen voor een begeleidingstraject met een nieuwe energietool. Die helpt om na te gaan welke hernieuwbare of alternatieve energiebronnen technisch en economisch interessant kunnen zijn voor jouw bedrijf. Inschrijven kan nog tot 23 augustus.
Via de Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR) wil Europa een stimulans geven om de gehele levenscyclus van verpakkingen te verduurzamen. Een aantal specifieke landbouwtoepassingen (zoals landbouwfolies) zijn expliciet uitgesloten van de regeling.
