Minister Brouns legt extra maatregelen op bij gebruik van triazolen in drinkwaterwingebieden
Aangemaakt op
Extra bufferzones van 5 meter voor specifieke gewasbeschermingsmiddelen in de groep van de triazolen en een verplichte registratie van die specifieke gewasbeschermingsmiddelen binnen de 5 dagen. Dit zijn de eerste zeer concrete en nieuwe maatregelen die van kracht zijn sinds 12 mei 2026. Dit is voor iedereen van toepassing, dus naast de landbouwsector is dit ook relevant voor bijvoorbeeld een tuinaannemer of een houtbehandelingsbedrijf dat werkt met die specifieke triazolen.
Achtergrond van de beslissing
Op 20 december 2024 verleende de Vlaamse minister van Omgeving voor de metaboliet 1,2,4-Triazool een tijdelijke afwijking van de kwaliteitseis voor de parameter pesticiden (gewasbeschermingsmiddelen en biociden) in water bestemd voor menselijke consumptie geleverd vanuit de waterproductiecentra De Blankaart, Dikkebus, Zillebeke en de Gavers. Gelet op deze afwijking worden in deze gebieden mitigerende maatregelen vastgelegd voor het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en biociden of andere producten langs de oppervlaktewateren.
Het Besluit van de Vlaamse Regering over de bescherming van oppervlaktewater voor de productie van water bestemd voor menselijke consumptie tegen verontreiniging met gewasbeschermingsmiddelen of biociden of andere producten, maakt het mogelijk om gebiedsgerichte beschermingsmaatregelen in te zetten die moeten zorgen voor een betere bescherming van de ruwwaterbronnen.
De minister zal bovendien - in uitvoering van het strategisch plan waterbevoorrading openbare drinkwaterbevoorrading 2026-2032, via het Agentschap Landbouw en Zeevisserij advies inwinnen over de beschikbaarheid van alternatieven op stof- en teeltniveau, met het oog op een gericht gebruiksverbod vanaf 1 januari 2027 voor die toepassingen waar er een kosteneffectief alternatief beschikbaar is. Boerenbond zal dit van zeer nabij opvolgen, want als er geen alternatief is, kunnen wij niet akkoord gaan met een verbod.
Welke extra verplichtingen zijn er?
In het besluit van de Vlaamse regering van 4 mei 2026 is opgenomen dat bij de toekenning van een afwijking van de norm voor een bepaalde stof in het drinkwater een aantal maatregelen automatisch ingaan. Tot eind 2029 is er een verhoging van de norm voor 1,2,4-T goedgekeurd waarbij er 1 µg/l toegelaten is in plaats van de wettelijke norm van 0,1 µg/l. Het gaat hier dus niet over de gezondheidskundige norm van 138µg/l. Men heeft de ambitie om terug structureel onder de niet-gezondheidskundige norm van 0,1µg/l te geraken, vandaar dat enkele maatregelen automatisch van kracht worden.
Extra bufferzones van 5 meter
In de deelgebieden De Blankaart, Zillebeke, Dikkebus en De Gavers is het niet toegelaten om binnen een zone van vijf meter ingesteld vanaf de bovenste rand van het talud van oppervlaktewaterlichamen die zijn opgenomen in de Vlaamse Hydrografische Atlas, pesticiden of andere producten te gebruiken. De verplichting geldt in de aangeduide gebieden op de kaart. Dit gaat in vanaf 12 mei 2026. Een deel van deze 5 meter bufferzone overlapt met de 5 meter bufferzone die ook in MAP7 van toepassing is. Op andere plaatsen zal er in MAP7 nog een 3 meter bufferzone van toepassing zijn, let hier dus goed op dat je hier wel met een 5 meter bufferzone zit voor die specifieke triazolen.
[[Image]][[Image]][[Image]]
Dit is van toepassing voor de volgende stoffen die afbreken tot 1,2,4-triazool:
Niet erkend als gewasbeschermingsmiddel, wel als biocide
In de lijst van het ministerieel besluit staat ook propiconazool, maar daarvoor is er op datum van 12 mei 2026 geen erkenning meer als gewasbeschermingsmiddel in Vlaanderen.
Verplichte registratie binnen de 5 dagen
Elk gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en biociden of andere producten, met de stoffen zoals hierboven weergegeven, moeten binnen de vijf dagen na gebruik gemeld worden in een registratietoepassing. Die registratietoepassing wordt vastgelegd door de bevoegde entiteit leefmilieu, in de praktijk is dit de VMM.
Iedere landbouwer moet de registratie doen binnen de 5 dagen, ook als een loonwerker de behandeling heeft uitgevoerd. Als een tuinaanlegger of een ander bedrijf (bv houtbehandeling) in deze gebieden werkt met deze specifieke triazolen, dan moeten zij ook de registratie binnen de 5 dagen afwerken.
De Vlaamse overheid engageert zich om ook in de verzamelaanvraag duidelijk te maken in welke gebieden deze extra maatregelen van kracht zijn.
Boerenbond heeft zich altijd verzet tegen dubbele registraties en dit is een type voorbeeld van dubbele registratie. Alle betrokken overheden en beleidsmakers weten dat professionele gebruikers van gewasbeschermingsmiddelen al een register bijhouden op hun bedrijf dat door de bevoegde entiteiten opvraagbaar is. Dit valt zwaar in de sector en toont weinig van de ambitie om te werken aan administratieve vereenvoudiging.
Is de doelstelling haalbaar?
Na het uitgebreid bronnenonderzoek, waar we eerder uitgebreid over gecommuniceerd hebben, is duidelijk gebleken dat er naast de landbouwsector nog grote vervuilingen afkomstig is van andere sectoren. Het is dan ook positief dat deze maatregel niet alleen voor de landbouwsector van toepassing is.
Hieronder zie je de evolutie van de metaboliet 1,2,4-T in de vier betrokken waterproductiecentra. Daarin is duidelijk dat in drie van de vier waterproductiecentra we flirten met de Europese wettelijke norm van 0,1µg/l en kunnen we proberen om er structureel onder te gaan. IN deze drie waterproductiecentra was het aandeel landbouw ook belangrijk. Voor het waterproductiecentrum van De Blankaart is de uitdaging groter maar is de grootste vervuiling afkomstig van buiten de landbouw. Hier gaan dus naast de inspanningen van de landbouwsector andere maatregelen en ingrepen meer doorwegen in het behalen van de doelstelling.