Europese Landbouwraad werkt aan ‘meststoffenactieplan’

​Begin deze week vond de derde AgriFish-Raad onder het Cypriotische voorzitterschap plaats. Daar werd, één jaar na de lancering van het langetermijnkader “Vision for Agriculture and Food”, een eerste balans gemaakt door de landbouwministers. Het debat richtte initieel op de impact van het volgende gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB), maar gezien de huidige geopolitieke situatie kwam ook problematiek rond meststoffen en het Europees blokkerend beleid aan bod.

De AgriFish raad (officieel de Raad Landbouw en Visserij, of Agrifish Council) is één van de formaties van de Raad van de Europese Unie, waarin de ministers van Landbouw en Visserij van alle EU lidstaten samenkomen. Europees Commissaris voor Landbouw Hanssen benadrukte er dat de Commissie voorlopig géén plannen heeft om een uitzondering voor het grenstaksmechanisme (CBAM) voor meststoffen te voorzien. Niet verwonderlijk, gezien er op de Europese top twee weken geleden ook geen consensus werd gevonden om in te grijpen in de ETS-regels (het EU-emissiehandelssysteem). Dat is te betreuren, want het uitstel van CBAM blijft cruciaal om de beschikbaarheid van meststoffen in het groeiseizoen te waarborgen. 

Deel van CBAM-inkomsten vloeit mogelijk terug naar landbouw

Wel werkt de Commissie aan een ‘meststoffenactieplan’ dat later in het voorjaar resultaten moet opleveren. Op 13 april volgt een high-level stakeholderbijeenkomst om verdere maatregelen te bespreken. De optie om een deel van de CBAM-inkomsten te gebruiken om boeren te helpen met prijsstabiliteit of schadebeperking ligt alvast op tafel. De Raad volgt ook de richting om meer in te zetten op organische meststoffen en circulariteit en zo minder afhankelijk te worden van import. Boerenbond pleit al langer om het gebruik van dierlijke mest als kunstmestvervanger te faciliteren en reststromen als grondstof te beschouwen. Op onze vraag heeft de Vlaamse regering recent nog het licht op groen gezet ​voor de invoering van Renure.

Druk om milieuregels aan te passen stijgt

Daarnaast stijgt ook duidelijk de druk uit verschillende lidstaten om in te grijpen in beklemmende Europese regelgeving zoals de Vogel- en Habitatrichtlijnen om de concurrentiekracht van de Europese boeren te verzekeren. Vanuit Boerenbond voeren we, samen met onze Europese koepel Copa-Cogeca, al langer strijd tegen de blokkerende Europese wetgeving die aan de basis ligt van de vergunningenknoop en zo verdere investeringen en innovatie afremt. Dat meer en meer lidstaten zich in dit debat roeren, stemt alvast hoopvol.

Ook op de eerdere Europese top vroegen de staatshoofden al aan de Commissie om de reeds voorgestelde omnibussen met vereenvoudigingspakketten nog in 2026 goed te keuren en ook nieuwe voor te stellen, inclusief het versnellen én stroomlijnen van planning- en vergunningprocedures. De urgentie hiervoor blijft bijzonder groot.