Zelf noemen de Georgiërs hun land Sakhartvelo, maar wij kennen het als Georgië. Een naam die de Grieken gaven aan dit land op de grens tussen Azië en Europa. Het wil zoveel zeggen als ‘land van de telers’. Een landbouwland dus, en dat is het ook echt volgens Nino Zambakhidze van de Georgian Farmers’ Association (GFA), een soort van Georgische Boerenbond. “Er is waarschijnlijk weinig wat je hier niet kan telen.”
Bergen en weilanden, woestijnregio’s maar ook heel veel waterrijke gebieden. Georgië is een heel divers landbouwland.
“Georgië is geen groot land, maar de ligging vlak bij de Zwarte Zee en het Kaukasusgebergte maakt dat wij hier tien verschillende klimaatzones tellen. Voor elke teelt wel iets dus.” En Nino weet waarover ze spreekt. Na een avond met meer dan genoeg drankjes werd haar zakenpartner wakker met een eigen landbouwbedrijf, maar zonder enige kennis van de sector. Nino had ook geen landbouwervaring, maar wel heel veel goesting en enkele jaren later runde ze een van de grootste landbouwbedrijven in Georgië met 120 koeien, een kaasmakerij, een appelboomgaard en opslagfaciliteiten voor fruit en groenten. “In die tijd was het zo dat problemen werden opgelost wanneer je de juiste invloedrijke personen kende. Maar dat houdt in dat één landbouwer er beter van wordt. Ik wilde iets doen voor de hele sector. Dus verkocht ik mijn aandeel in het landbouwbedrijf en nu probeer ik binnen de GFA bakens te verleggen. Het feit dat ik zelf een achtergrond heb als landbouwster maakt mijn geloofwaardigheid bij onze leden groter. Dat ik een vrouw ben, is zeker geen hinderpaal. 40% van onze leden zijn boerinnen.”
“GFA is opgericht in 2012. In eerste instantie richtten wij ons op plattelanders die deel uitmaken van een specifieke etnische minderheid en op alleenstaande vrouwen. Verder zetten we ook de uitdagingen waar onze boeren mee te maken hebben op de radar van stakeholders, we voorzien trainingen en proberen bruggen te bouwen tussen de landbouwer en de markt. Op onze digitale platformen kunnen boeren en tuinders informatie vinden over onder andere plattelandstoerisme, techniek en mechanisatie, vormingen, technologie en het managen van een landbouwbedrijf.”
Trendy boeren
Nino Zambakhidze van de Georgian Farmer’s Association is trots op de vele enthousiaste land- en tuinbouwers die het land rijk is
“Een van de verwezenlijkingen waar we heel trots op zijn, is dat we stereotypen hebben kunnen breken. Tot voor enkele jaren werd er wel eens neergekeken op plattelanders, die zichzelf boerenkinkels voelden. Kinderen schaamden zich om van boerenafkomst te zijn. We zijn dan dorpen beginnen bezoeken en hebben mensen de vraag gesteld: wat zou er gebeuren als alle boeren ermee stoppen? We keerden de publieke opinie om: de boer is een van de belangrijkste personen in het land. Landbouwers voelen zich nu meer dan ooit trots op hun beroep. Sinds tien jaar vieren we op 20 november nationale farmer’s day in Georgië. Boeren zijn nu trendy.”
Groei en voedselzekerheid
“Een van Georgië’s grootste teelten is die van de hazelnoten. Op het vlak van export zijn we daarin wereldwijd de derde producent. Het is onze ambitie om met Californië te concurreren. Ondanks dat we hier veel zelf telen, voeren we ook nog altijd veel producten in. Op jaarbasis is Georgië vijf maanden zelfvoorzienend en hangen we voor zeven maanden af van import. Helaas zijn onze telers voor hun afzet nog sterk afhankelijk van Rusland. Dat land is de grootste afnemer van Georgische groenten en fruit. Onze afhankelijkheid van Rusland is een bedreiging voor onze economie en voedselzekerheid. We denken dat er nog veel mogelijkheden liggen in een meer op Europa georiënteerde markt. Europa staat voor ons gelijk aan stabiliteit, kwaliteit en veiligheid. En wij hebben zelf ook veel te bieden aan de EU. Georgië is de bakermat van de wijn. Gastvrijheid zit in ons DNA. Vergroten betekent versterken. Aansluiting bij de EU heeft veel voordelen. We vinden nu al steun in Europa. We zijn bijvoorbeeld bevoorrechte partner van Copa-Cogeca. Graag zouden we volwaardig lid worden van de organisatie.”
Succesvolle ontwikkelingen in de tuinbouw
Tuinbouwster Naira Bolkvadze.
Naira Bolkvadze runt een groentebedrijf, met teelten in de vollegrond en onder tunnelserres. Haar bedrijf ligt in Marneuli, een goed uur rijden van de Georgische hoofdstad Tbilisi. Ze is 38 en niet van boerenafkomst. Toen ze op haar achttiende trouwde en haar gezin maar met moeite de eindjes aan mekaar kon knopen, begon ze met een moestuintje. Daar bleef het bij, tot ze in 2019 via een training van de overheid de kans kreeg om met een eigen zaak te starten. “Toen hebben we hier onze eerste tunnelserres gezet. Intussen is ons bedrijf gegroeid tot 2 hectare vollegrond en een halve hectare tunnelserres. We telen onder andere Chinese kool, broccoli, komkommer, bladsla, boerenkool en groene asperges.”
Wat voor West-Europeanen een microbedrijfje is, behoort hier tot de middelgrote landbouwbedrijven, had Nino ons eerder verteld. En zo blijkt, want op dit voor ons kleine bedrijf zijn meerdere voltijds equivalenten aan de slag. Natuurlijk is er Naira zelf, samen met vier vrouwelijke medewerkers die hier elke dag op het veld werken. Ook haar kinderen springen bij en ’s avonds komen er twee sterke jongemannen uit de buurt helpen met het inladen van de vrachtwagen. Daarmee rijdt Naira’s echtgenoot dan elke ochtend om 3 uur naar Tbilisi om de oogst van de dag te leveren bij een aantal vaste afnemers.
“Na de opstart in 2019 ben ik continu opleidingen blijven volgen. Ik neem ook deel aan veel projecten en probeer beurzen te winnen om het bedrijf verder te doen groeien. Ik volg opleidingen in binnen- en buitenland. Hier liggen enkele demoplots om technieken uit te proberen die ik in Duitsland ontdekte. Sinds de start heb ik geïnvesteerd in technologische updates. Zo hadden we in het begin geen irrigatiesysteem. Maar alles met de gieter bewateren is uiteraard niet houdbaar, zeker niet naarmate het bedrijf groeide. Intussen hebben we wel irrigatie.” Irrigatie én vakkennis. Dat loont. Zelfs een beetje té goed, want vorig jaar moest Naira enkele tonnen broccoli vernietigen omdat het aanbod de marktvraag oversteeg. “Daarom zou ik graag een opslag- en verpakkingsfaciliteit bouwen. We hebben met enkele lokale vrouwen een coöperatie opgericht en werken daar samen aan. Die faciliteiten zouden dan niet enkel voor ons bedrijf zijn, maar voor alle landbouwers uit het dorp. Het zou mooi zijn als onze producten dan ook herkenbaar in de winkels hier in Georgië kunnen liggen, met ons eigen logo.”
Naira houdt haar kennis niet voor zichzelf. “Via GFA heb ik veel opleidingen kunnen volgen. Nu geef ik iets terug. Intussen heb ik al 30 aspirant-boeren opgeleid, ze doen het al beter dan ik”, lacht de trotse boerin. “Ik heb geleerd om op een gezonde manier gewassen te telen en die kennis geef ik graag door. De studenten aan wie ik lesgeef, volgen hier een praktijkstage. Het is een win-win voor iedereen.” Op het programma van Naira staat nog een machinebeurs in China. “Dankzij GFA kan ik die bezoeken. Ik ben op zoek naar machines die in Georgië nog niet beschikbaar zijn, om ze te importeren en in de praktijk te kunnen testen. Wat ik nog graag zou willen? Engels leren! Dan kan ik nóg makkelijker inspiratie opdoen in het buitenland.”
Naira teelt onder andere verschillende slasoorten.
Ondanks de vele voorzorgen die werden genomen om het draaglijker te maken voor de dieren, heeft de combinatie van hitte en hoge luchtvochtigheid voor oversterfte gezorgd op heel wat veehouderijen. Rendac heeft een achterstand, maar belooft er alles aan te doen om de achterstand zo snel mogelijk weg te werken.
Beitems Bodemfestival bracht landbouwers, onderzoekers en machinebouwers samen rond bodemgezondheid, met demo’s, getuigenissen en praktijkinzichten over innovatie, precisielandbouw en duurzaam bodembeheer.
Bayer toont op zijn proefplatform hoe gewasbescherming evolueert naar gerichte, goed getimede combinaties. Van aardappelen tot tarwe en mais: resistentie, timing en formulering bepalen steeds vaker het verschil.
Ferm voor Agravrouwen organiseerde op 3 juli een fietsbenefiet om aandacht te vragen voor het mentale welzijn van boeren en boerinnen. De opbrengst gaat naar Boeren op een Kruispunt.
Beitems Bodemfestival bracht landbouwers, onderzoekers en machinebouwers samen rond bodemgezondheid, met demo’s, getuigenissen en praktijkinzichten over innovatie, precisielandbouw en duurzaam bodembeheer.
Doornappel rukt op in meerdere percelen: snel ingrijpen voorkomt zaadvorming en verspreiding. Kom meer te weten over de aanpak per teelt en lees hoe je planten veilig verwijdert.
De sectorvakgroep Fruit trok naar Diest voor een boeiende bijeenkomst over driftreductie, robuuste rassen en inspirerende bedrijfsbezoeken bij fruit-, witloof- en wijnbedrijven.
