Menu

Personeel en tewerkstelling: veelgestelde vragen

Terug naar Onderwerp
Laatst aangepast: 
18 september 2020
Op deze pagina geven wij een antwoord op de meest gestelde vragen rond arbeid en tewerkstelling in de coronacrisis.

Heb je algemene vragen over het coronavirus? Neem dan een kijkje bij de veelgestelde vragen. Acerta heeft een overzicht gemaakt van algemene vragen over tijdelijke werkloosheid, rsz-bijdragen, vakantieregelingen, loonberekeningen ...

Op vragen die specifiek gaan over arbeid en tewerkstelling (ook voor zelfstandigen) in de land- en tuinbouwsector, geven we in de rubriek hieronder een antwoord. Klik op de vraag en je springt automatisch naar het bijhorende antwoord. 

  1. Kunnen buitenlandse seizoenarbeiders nog vrij door de Europese lidstaten reizen?
  2. Seizoenarbeiders komen toe in België of op mijn bedrijf: testing? Temperatuurmeting? Quarantaine? Wat moet je doen?
  3. Hoe kans op besmetting in mijn bedrijf minimaliseren?
  4. Zijn het openbaar vervoer en taxi's nog steeds beschikbaar? 
  5. Wat als een werknemer symptomen vertoont?
  6. Dien ik gewaarborgd loon te betalen voor zieke werknemers?
  7. Wat met de huisvesting van besmette seizoenarbeiders?
  8. Wat als ik een besmet persoon in mijn bedrijf hebt?
  9. Ik dreig een tekort aan personeel te hebben. Wat moet ik doen?
  10. Wat te doen bij een nieuwe lockdown?
  11. Mag ik nog naar het buitenland? 
  12. Ik ben zelfstandige. Welke steunmaatregelen zijn er voor mij? En kan ik beroep doen op het overbruggingsrecht? 
  13. Hoe meld ik vacatures bij VDAB?
  14. Kunnen zelfstandigen – met behoud van eventuele compensatiepremies – in onze sector seizoenarbeid doen?
  15. In het nieuwe systeem van wijkwerkers kan er normaal maar maximaal 1 jaar wijkwerk gedaan worden. Is het mogelijk om dit jaar een uitzondering te krijgen zodat de wijkwerkers die vorig jaar reeds aan de slag geweest zijn dit jaar terug als wijkwerker aan de slag zouden kunnen in een tuinbouwbedrijf?
  16. Mogen we seizoenarbeiders die landen wel ophalen aan de luchthaven? Is dit een 'noodzakelijke' verplaatsing, en hoeveel mensen mogen in één wagen? 
  17. Kan ik nog een verzekering afsluiten voor medische problemen bij buitenlandse seizoenarbeiders (FGBB)?

  18. Hoe kan ik bewijzen dat de verplaatsingen die ik of mijn personeel maken, noodzakelijk zijn? 

  19. Hoe kunnen we huisvesting van buitenlandse seizoenarbeiders garanderen, nu enkel hotels mogen open blijven? 

  20. Mag een student - nu de lessen opgeschort zijn - met een studentencontract komen werken? 

  21. Kan ik vrijwilligers inschakelen op mijn bedrijf? 

  22. Welke ondersteuning kan ik bij WERKERS krijgen om mijn personeelstekorten op te vangen?

  23. Heb je seizoenarbeiders 'op overschot' die je niet langer te werk kan stellen op jouw bedrijf? 

  24. Kan ik de seizoenarbeiders die weer naar hun land vertrekken een document meegeven waarmee ze de grenzen mogen oversteken? 

  25. Hoe voldoe ik zo goed mogelijk aan de sociale afstand bij het gebruik van een plantmachine?  

  26. Hoe gaat Polen om met seizoenarbeiders die naar huis terug keren? 

  27. Met hoeveel personen mag mijn personeel in de auto?

  28. Kunnen particulieren nog bestellingen komen afhalen op de kwekerij van siertelers?​​

  29. Kunnen tuinaanleggers nog bestellingen komen afhalen op het sierteeltbedrijf, gedurende de lockdown? 

  30. Wat met controles op land- en tuinbouwbedrijven?

  31. Hoe kan ik mijn arbeiders ertoe bewegen een temperatuurmeting te ondergaan?

  32. Hoe organiseer ik de quarantaine voor besmette medewerkers?

  33.  Worden de kosten voor de Covid-test van seizoenarbeiders terugbetaald?

  34.  Worden seizoenarbeiders vergoed als ze verplicht in quarantaine moeten?

  35. Houden tijdelijk werklozen meer over als ze in de tuinbouw werken?


Kunnen buitenlandse seizoenarbeiders nog vrij door de Europese lidstaten reizen?

 

Gedurende de pieken van de eerste golf, werden zowel de buitengrenzen van de EU als de interne grenzen van de lidstaten streng bewaakt. Het betreden van een land werd aan strenge voorwaarden gekoppeld.
Intussen zijn de grenzen weer open, en kan men zowel over de weg als per vliegtuig weer relatief vrij reizen.
Wees er wel van bewust dat in heel Europa een tweede coronagolf aanvangt. De kans bestaat dat er opnieuw grenscontroles zullen volgen. Blijf dus zoveel als mogelijk met de documenten werken zoals we bij de eerst golf hebben vooropgesteld, zodat verrassingen bij plots controles aan grenzen worden vermeden.

Nieuw is dat wie uit het buitenland terugkeert (groen/oranje/rood), een document “Passenger Locator Form” dient in te vullen. Dat moet bezorgd worden aan de bevoegde diensten. Voor het document zelf, en meer info omtrent de bevoegde diensten: https://dofi.ibz.be/sites/dvzoe/FR/Documents/BELGIUM_PassengerLocatorFor.... Dit geldt zowel voor wie via de weg dan wel via de lucht komt. Het formulier kan je digitaal invullen: https://travel.info-coronavirus.be/public-health-passenger-locator-form

Omdat het voor seizoenarbeiders niet altijd eenvoudig is om het Passenger Locator Form in te vullen zorgt Boerenbond voor een vertaling. OPGELET: het formulier moet wel in het Nederlands, Engels of Frans aan de administratie bezorgd worden of het is niet geldig. De vertaling is enkel een hulp voor het invullen van het formulier! 

BELGIUM_PassengerLocatorForm_BU.docx
BELGIUM_PassengerLocatorForm_PO.docx
BELGIUM_PassengerLocatorForm_RO.docx

 

Over de weg:
Om aan de grenzen aan te tonen dat men landen (bvb. Polen, Duitsland, Oostenrijk, …) enkel wil doorkruisen op weg naar België, om er als seizoenarbeider te gaan werken, is het ‘certificaat cross border’ een concreet hulpmiddel. Ook anderstalige documenten werden door Boerenbond voorzien.

BU_certificate cross border.docx
EN_certificate cross border.pdf
HU_certificate cross border.docx
PO_certificate cross border.docx
RO_certificate cross border.docx

Daarnaast bestaat er een ‘covid-19 attest’ dat aantoont dat je een noodzakelijke verplaatsing maakt. Controles hierop zijn er momenteel niet. Maar bij een eventuele nieuwe verstrenging, valt het niet uit te sluiten dat men opnieuw de niet-noodzakelijke verplaatsingen verbiedt. Ook anderstalige documenten werden door Boerenbond voorzien.

Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
BG_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
DE_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
EN_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
FR_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
PL_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
RO_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx

Per vliegtuig:
Luchthavens zijn weer open en vliegtuigen vliegen opnieuw. Ook hier: als je seizoenarbeiders laat overvliegen, kunnen ze zich maar best wapenen met enkele documenten (zie dezelfde documenten als reizen over de weg ‘certificaat cross border’ en ‘covid19-attest noodzakelijke verplaatsing’).

Ook Roemenië en Bulgarije legden tot voor kort zelf voorwaarden op om af te reizen naar andere landen (bvb. België). Ze vroegen voor het opstappen naar o.m. een arbeidscontract (waar je een kopie van de plukkaart voor kan gebruiken) en een bewijs van verblijf in ons land (waar je het door BB opgestelde document 'ENG-bewijs verblijfplaats seizoenarbeider België' in bijlage voor kan gebruiken).

Verder zijn er door de Belgische overheid zones afgebakend, die bepalen of iemand die terugreist naar België een test moet afleggen, dan wel in quarantaine moet. De zogenaamde oranje/rode zones staan opgelijst op https://diplomatie.belgium.be/nl. In een van de volgende FAQ-vragen wordt hier dieper op ingegaan.


Algemeen: blijf je pijlen richten op de binnenlandse arbeidsreserves en meld je vacatures bij VDAB via helpdeoogst.be 
 

Seizoenarbeiders komen toe in België of op mijn bedrijf: testing? Temperatuurmeting? Quarantaine? Wat moet je doen?

 

Afhankelijk van waar de arbeiders komen, is een testing of quarantaine verplicht. 

De federale overheid (https://diplomatie.belgium.be/nl) bepaalde dat er oranje en rode zones zijn. Bulgarije staat grotendeels op oranje zone. Roemenië is helemaal roodgekleurd. Dat betekent dat de seizoenarbeiders uit deze landen zich eerst moeten laten testen, en zo nodig eerst in quarantaine moeten. De veiligheid van hen en hun collega’s, alsook de continuering van je bedrijfsvoering staat op het spel. Doe dit correct en kordaat. 

Ook werd er via de vijf provincies opgelegd dat de instroom van seizoenarbeiders uit risicogebieden moet geregistreerd worden. Aansluitend zullen ze door artsen getest worden voorafgaand de tewerkstelling.
Meer info over quarantaine, testing en registraties: https://www.boerenbond.be/actualiteit/provincies-vragen-registratie-seiz...

Wil je het afdwingen van temperatuurmetingen en testings vereenvoudigen, dan kan je met je arbeiders de overeenkomst (akkoordverklaring) in bijlage ondertekenen. Zo kan je hen aangeven dat de tewerkstelling bij weigering onmiddellijk kan stopgezet worden, alsook de huisvesting kan beëindigd worden. De verklaring werd in diverse talen voorzien. 

Algemene info over veilig werken: https://www.boerenbond.be/kenniscentrum/onderwerpen/boerenbond-volgt-ont...

Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
BG_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders_BG.docx
EN_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
PO_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
RO_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx

 

Hoe kans op besmetting in mijn bedrijf minimaliseren?

 

 

In eerste instantie verwijzen we naar ons actua-bericht omtrent de provinciale initiatieven voor onze sector:
https://www.boerenbond.be/actualiteit/provincies-vragen-registratie-seiz...
Hier worden temperatuurmetingen, testings, quarantaine en registraties opgelegd, afhankelijk van de regio waar je seizoenarbeiders komen;

De algemene preventiemaatregelen werden in verschillende talen vertaald. Je vindt de vertalingen op de volgende link: https://www.integratie-inburgering.be/corona-meertalige-in.

De algemene voorschriften die vanuit de federale overheidsdienst Volksgezondheid werden uitgestuurd, zijn ook voor jouw bedrijf relevant. Deze zaken staan ook in de zgn. ‘generieke gids’ vermeld, die als leidraad geldt voor de werkplekken.:
• Afstand houden tussen de werknemers
• Laat hen gespreid werken en pauzes nemen, om veelvuldig contact te mijden.
• Ook de middagpauze in diverse shiften houden
• Handhygiëne: zet op diverse plaatsen ontsmettingsalcohol.
• Voldoende de handen wassen
• Tracht zelf alle ruimtes voldoende te ontsmetten
• Laat waar mogelijk de deuren openstaan, opdat de klink zo min mogelijk wordt aangeraakt
• Voldoende verluchting (deuren laten openstaan)
• Transport van en naar de werf: Niet iedereen kort bij elkaar zetten, zorg voor de nodige ruimte.

 

 

Zijn het openbaar vervoer en taxi's nog steeds beschikbaar? 

 

Het openbaar vervoer is nog steeds actief, weliswaar met een aangepaste dienstregeling. Op bus, tram en metro gelden de maatregelen van social distancing. U bent verplicht om een mondmasker te dragen! Zonder masker, geen plaats op het openbaar vervoer.

Op de websites van De Lijn en NMBS vindt u meer info over de coronamaatregelen en de aangepaste dienstregeling van De Lijn:
- Website De Lijn 
- Website NMBS

Bij gebruik van het openbaar vervoer om van en naar het werk te reizen, zorgt u ervoor dat u uw reisschema zoveel mogelijk aanpast om de "spitsuren" te vermijden.

Mogen taxi’s nog klanten vervoeren?

Ook taxi's en andere transportdiensten per wagen mogen ook één gezin vervoeren. In ander gevallen mogen (taxi)chauffeurs maar één persoon per rit in de wagen vervoeren. 

 

Wat als een werknemer symptomen vertoont?

 

Dan is testen noodzakelijk. Daarom dat het meten en opvolgen van de temperaturen van belang is. Zo kan je snel de evoluties in kaart hebben, en iemand met een hogere dan normale temperatuur meteen aan een test onderwerpen (via een arts). https://www.boerenbond.be/actualiteit/provincies-vragen-registratie-seiz...

Wees zeker alert voor zij die uit de zgn. oranje/rode zones komen (voor een overzicht: https://diplomatie.belgium.be/nl) , en voer de opgelegde maatregelen nauwgezet uit.
Zowel wie er kerngezond uitziet, als wie symptomen vertoont zou dus aan tests onderworpen kunnen worden. Wie positief test, dient in quarantaine gezet te worden (link: https://www.boerenbond.be/actualiteit/boerenbond-voorziet-containerkamer...) . 

 

Dien ik gewaarborgd loon te betalen voor zieke werknemers?

 

Bij een Belgische vaste werknemer betaal je als werkgever een gewaarborgd loon. Hoe lang je als werkgever dit gewaarborgd loon dient te betalen, en hoe hoog dit is, is afhankelijk van het statuut van je personeel (arbeider/bediende)

Bij een seizoenarbeider, Belgisch of buitenlands, ben je geen gewaarborgd loon verschuldigd. Toch wordt er momenteel met de overheid bekeken of ook seizoenarbeiders een vorm van tijdelijke tegemoetkoming kunnen krijgen, indien ze in quarantaine moeten. Zodra hier iets in beweegt, vernemen jullie het zeker.

Behalve ziekte (medisch attest), is er ook een mogelijkheid dat je in quarantaine moet en hierdoor niet kan gaan werken. Bij dergelijke attest is er geen gewaarborgd loon verschuldigd. 

 

Wat met de huisvesting van besmette seizoenarbeiders?

 

Bij een besmette buitenlandse seizoenarbeider waarvoor je huisvesting voorziet, is het noodzakelijk dat deze niet in contact komt met de andere werknemers. Dit is uiterst noodzakelijk om verdere besmetting in je bedrijf te voorkomen. Zet hem/haar in een aparte ruimte/wooneenheid. De huisarts zal met jou de nodige maatregelen overlopen.

Quarantaine is de beste optie om hen weg te houden van de andere werknemers.
Heb je geen aparte ruimtes? Dan kan je beroep doen op een container. Boerenbond heeft een overeenkomst met een containerbedrijf om in dergelijke containers te kunnen voorzien. link: https://www.boerenbond.be/actualiteit/boerenbond-voorziet-containerkamer...

De overeenkomst voor logement (huur e.d.m.) kan onderling tussen arbeider en bedrijf herbekeken worden. 

 

Wat als ik een besmet persoon in mijn bedrijf hebt?

 

Dan is extra aandacht vereist. Wees alert, want mogelijk zijn er nog mensen besmet. De maatregelen om verdere besmetting tegen te gaan, moeten dan nog strikter in acht genomen worden.

Collega’s die in contact geweest zijn met de besmette patiënt worden van nabij opgevolgd door de behandelende arts(en). De medische zorgverstrekkers zijn het best geplaatst om de ernst van de situatie goed te beoordelen en de nodige maatregelen te nemen. We raden aan om hen in quarantaine te plaatsen, zodat verdere besmetting wordt vermeden. Informeer zeker bij je lokale bestuur of er van hen uit ondersteunende mogelijkheden zijn.

Ook de contacttracing moet dan in werk treden, zodat ook andere mensen waarmee de persoon in contact is geweest, kunnen gecontacteerd worden. Maak je personeelslid daar attent op. 

 

Ik dreig een tekort aan personeel te hebben. Wat moet ik doen?

 

Het feit dat de grenzen overal sluiten en streng worden gecontroleerd, maakt het erg moeilijk om nog buitenlands seizoenpersoneel te vinden.

We vragen daarom om niet te wachten op de buitenlandse arbeiders, maar ook bij VDAB aan te kloppen voor hulp en de binnenlandse arbeidsreserve aan te spreken. Er zijn heel wat mogelijkheden om uit te werven, en bij elk van die groepen heeft Boerenbond bij de overheden/politiek flexibiliseringen kunnen bekomen.

Zo werd op 19 maart - op vraag van Boerenbond - beslist om seizoenarbeiders een tweede plukkaart te geven. Zo zijn ze niet langer beperkt tot de 30, 65 of 100 dagen (afhankelijk van de sector), zoals dat gebruikelijk is. Een prima maatregel die een deel van de personeelsproblemen kan oplossen. Wat betreft de groepen die normaliter recht hebben op 100 dagen, krijgen ze in 2020 ook een uitbreiding tot 130 dagen. Daar geldt dus een verdubbeling van de 65 dagen; geen verdubbeling van de 100 dagen.

De vele tijdelijke werklozen (intussen meer dan 1 miljoen in België) kunnen ook ingezet worden op jouw bedrijf. Specifiek voor onze sector kan deze doelgroep geactiveerd worden, mét behoud van 75% van hun werkloosheidsuitkering t.g.v. de tijdelijke werkloosheid. Dat is een mooie geste aan die grote groep, en aan onze sector.

De zelfstandigen uit je omgeving hebben hun zaken moeten sluiten. Velen van hen zullen beschikbaar zijn om als seizoenarbeider te komen werken. Zij zullen de hinderpremie die ze van de overheid krijg wegens de sluiting, kunnen behouden indien ze op jouw bedrijf komen werken.

Studenten (vooral hogeschool- en universiteitsstudenten) kunnen ingeschakeld worden. In het tweede kwartaal (1 april tot 30 juni) tellen de gewerkte uren zelfs niet mee voor het maxima van 475 uur.

Ook asielzoekers die voor 18 maart een procedure tot asiel zijn gestart bij het CGVS kunnen meteen geactiveerd worden. Hun wachttijd van 4 maanden komt te vervallen. Klop hiervoor eventueel rechtstreeks aan bij een asielcentrum. Je moet ook huisvesting voorzien.

De sociale economie (maatwerkbedrijven; de vroegere sociale- en beschutte werkplaatsen) bieden hun diensten en werknemers aan. Spreek gerust maatwerkbedrijven uit je omgeving aan voor eventuele samenwerking.

Heel wat van deze mensen zetten al vele weken de stap naar VDAB, waar men nu een mooi platform heeft 'Help De Oogst'. Daar melden ze zich aan als werkzoekende. Om tot een vlotte matching met de binnenlandse arbeidsreserve te komen, vragen we om je vacatures bij VDAB (hetzelfde platform 'help de oogst') te melden. De #Covid19 vermelding zorgt ervoor dat jouw vacature met prioriteit zal behandeld worden bij VDAB.

Informeer daarnaast ook zeker eens bij de uitzendconsulenten van Werkers.

Tot slot: Ook eigen familie kan ingeschakeld worden. De regels zijn eenvoudig en duidelijk. Familieleden tot en met de tweede graad kunnen gratis meehelpen in het bedrijf. Dit geldt zowel voor eigen familie als voor schoonfamilie. Er mag dus geen tegenprestatie (zoals loon) zijn voor deze mensen. Ook mogen zij geen sociale uitkeringen krijgen (RVA, RIZIV, Leefloon ...)

Concreet kunnen ouders en schoonouders gratis inspringen bij kinderen en schoonkinderen. Omgekeerd geldt dit uiteraard ook: kinderen en schoonkinderen kunnen meehelpen op het bedrijf van de ouders. Dit is eerste graad verwantschap.

Men kan ook gratis hulp inschakelen van familie van de tweede graad: grootouders, broers, zussen, schoonbroers en schoonzussen. Dit alles kan zonder registratie in het Dimona-systeem (registratiesysteem voor werknemers). Ooms en tantes zijn al familie in de derde graad en neven en nichten in de vierde graad. Hiervan wordt niet aanvaard dat deze in familieverband gratis meewerken. 

 

Wat te doen bij een nieuwe lockdown?

 

Wat een eventuele lockdown in België exact zou betekenen is op dit moment niet bekend, EU-lidstaten geven hier vaak een (licht) andere invulling aan. Boerenbond pleit er bij de overheid voor om bij een eventuele invoering van een lockdown, de agro-voedingsketen zeker te vrijwaren. Dit wil zeggen dat landbouw- en tuinbouwbedrijven toegang moeten blijven hebben tot arbeidskrachten, productie-middelen (meststoffen, gewasbeschermingsmiddelen, plantgoed, zaad, …) en de nodige werkzaamheden ten alle tijden moeten kunnen uitoefenen. Verder is het van belang dat ook de afnemers van de sector (veilingen, verwerkende bedrijven, …) moeten kunnen verder werken. 

 

Mag ik nog naar het buitenland? 

 

Men is opnieuw – relatief – vrij om naar het buitenland te gaan. Wel werden er enkele zones afgebakend waar concrete voorwaarden, dan wel verbodsbepalingen, zijn afgekondigd. Meer informatie over deze zogenaamde Groene/Oranje/Rode zones, vind je op volgende website van de federale overheid:

 

Kan ik beroep doen op het overbruggingsrecht? 

 

Zelfstandigen die hun  activiteit (minstens 7 opeenvolgende kalenderdagen) moeten onderbreken omwille van het coronavirus (rechtstreeks verplichte sluiten of onrechtstreeks) komen onder een aantal randvoorwaarden in aanmerking voor een overbruggingsrecht. 

Voorbeelden zijn:

  • de zelfstandige zelf in quarantaine moet;
  • zijn werknemers niet komen opdagen omdat ze in quarantaine zitten;
  • de leveringen onderbroken worden;
  • er een afname van activiteit is (daling reservaties, afname bezetting, toename annuleringen, …), waardoor het verderzetten van de activiteit verlies laten wordt.


Meer info
https://www.vlaio.be/nl/subsidies-financiering/subsidiedatabank/overbrug...

Acerta maakte dit duidelijke overzicht van de steunmaatregelen waarop je als zelfstandige beroep kan doen

 

Hoe meld ik vacatures bij VDAB?

 

Anticipeer tijdig op je personeelsnoden en meld je vacatures bij VDAB. 
Hoe doe je dat? Lees het hier: https://www.vdab.be/seizoenarbeid/kandidaat
VDAB heeft een mooi platform uitgewerkt, genaamd 'help de oogst'. Jij kan als werkgever je vacatures hier posten. Gebruik daarbij steeds de #COVID19. Zo krijgt jouw vacature voorrang wegens hoogdringendheid! Selecteer ook zeker het vakje 'in gedeeld beheer'. Dat betekent dat de consulenten van VDAB je rechtstreeks zullen contacteren bij het invullen van je vacature.

Ook de geïnteresseerde werkzoekenden zullen zich hier aanmelden. Een grote groep meldde zich reeds aan, waar jouw bedrijf beroep op kan doen. Wie zijn deze mensen? Zelfstandigen die hun activiteiten zagen wegvallen, tijdelijk werklozen die zonder werk vallen, studenten, de werklozen die voorheen nog niet ingeschreven waren, ...

Leg je eieren zéker, maar niet alleen, in de mand van VDAB. Je kan ook innovatief zijn, en daarnaast in je omgeving je oor te luisteren leggen of er bijvoorbeeld studenten zijn die zich willen inschakelen op het bedrijf.

VDAB staat alleszins klaar met een horde aan consulenten, om je zo goed als mogelijk te ondersteunen... 

 

Kunnen zelfstandigen – met behoud van eventuele compensatiepremies – in onze sector seizoenarbeid doen?

 

Deze vraag is intussen deels achterhaald, gezien de verplichte sluitingen intussen achter de rug zijn.
De coronacrisis heeft heel wat opdrachten van freelancers tot een peulschil herleidt en handelszaken van zelfstandigen in moeilijkheden gebracht. Deze groep mensen kunnen in de land- en tuinbouwsector als seizoenarbeider aan de slag, onder dezelfde voorwaarden als alle andere collega-seizoenarbeiders.

Eventuele premies (sluitingspremie; hinderpremie; compensatiepremie) die men heeft verworven tijdens de sluiting van hun handelszaak, mag gehouden worden.

Wél is het zo dat een zelfstandige die gebruikmaakt van een overbruggingsrecht allicht niet elders mag bijverdienen. Daar schuilt wel een onverenigbaarheid. Maar deze groep is allicht beperkt.

Informeer dus zeker bij zelfstandigen uit uw dorp die verplicht moeten sluiten. Misschien bieden zij wel een oplossing voor de tekorten aan arbeidskrachten.

 

In het nieuwe systeem van wijkwerkers kan er normaal maar maximaal 1 jaar wijkwerk gedaan worden. Is het mogelijk om dit jaar een uitzondering te krijgen zodat de wijkwerkers die vorig jaar reeds aan de slag geweest zijn dit jaar terug als wijkwerker aan de slag zouden kunnen in een tuinbouwbedrijf? 

 

We krijgen momenteel voor alle mogelijke systemen die er bestaan vragen om ze uit te breiden/flexibiliseren, en we begrijpen deze ook. Maar elke aanpassing vraagt ook heel wat administratieve lasten. Daarom richten we ons op enkele zaken die écht een verschil kunnen maken.
Wijkwerken een extra jaar toestaan? Dit zijn werkzoekenden met een uitkering. Wie wijk-werkt heeft maar beperkt aantal uur dat ze mogen werken (60u/maand). Daarmee is een tuinder maar beperkt geholpen. Beter is om hen meteen als seizoenarbeider in te schakelen. Dan bouwen deze werknemers ten minste ook rechten op, en verdienen ze aan het eind van de maand meer dan de combinatie van hun uitkering en de verdiensten uit het wijk-werken (waar slechts zo’n 5 euro per uur kan verdiend worden).
TIP: probeer de wijkwerkers die je kent uit een vorig jaar aan te moedigen om als seizoenarbeider aan de slag te gaan in jouw bedrijf. 

 

Mogen we seizoenarbeiders die landen wel ophalen aan de luchthaven? Is dit een 'noodzakelijke' verplaatsing, en hoeveel mensen mogen in één wagen?

 

Iedereen is intussen weer vrij zich in België te verplaatsen. Er is geen onderscheid meer tussen ‘noodzakelijke’ / ‘niet-essentiële’ verplaatsingen. Een covid19 document ‘noodzakelijke verplaatsing’ is voorlopig niet langer nodig voor binnenlandse verplaatsingen.

Trek je de grens over, of laat je seizoenarbeiders overkomen uit het buitenland, kan het wel nog steeds ondersteunend werken bij eventuele vragen van bevoegde diensten (hoewel het ook daar – voorlopig – niet langer verplicht is). Het is slechts een kleine moeite.

De social distancing blijft wel een vaste regel. Dus ook bij het vervoer blijft 1,5 meter afstand in de wagen behouden. We adviseren om met enkele wagens apart naar de luchthaven te rijden, waardoor je uiteindelijk met maximum 2 mensen in een wagen naar huis kan. 

 

Kan ik nog een verzekering afsluiten voor medische problemen bij buitenlandse seizoenarbeiders (FGBB)?

 

Sinds 2008 hebben Boerenbond en AVBS voor de leden die dit willen een Fonds Gezondheidszorgen (FGBB) afgesloten, waar deze bedrijven hun buitenlandse seizoenarbeiders op kunnen aansluiten. Worden deze seizoenarbeiders geconfronteerd met medische kosten en gezondheidszorgen, dan kunnen de bedrijven zich beroepen op dit fonds.
Het is belangrijk dat wie is aangesloten bij dit fonds ook de namen van deze buitenlandse seizoenarbeiders overmaakt aan CM (de beheerder van het fonds), en ook de bijdrage per seizoenarbeider betaalt.
Voor de bedrijven die nog geen lid zijn van het fonds: we stellen voor dat je dit zo snel als mogelijk doet, en ook elke buitenlandse seizoenarbeider in je bedrijf aangeeft en de bijdrage betaalt. Zo vermijd je grote kosten op een later tijdstip. Het blijft een vrijwillig engagement, maar is in tijden van Corona nog meer dan anders aan te bevelen.
https://www.boerenbond.be/kenniscentrum/onderwerpen/fonds-gezondheidszor...
 

Hoe kan ik bewijzen dat de verplaatsingen die ik of mijn personeel maken, noodzakelijk zijn? 

 

De kans bestaat dat je bij een verplaatsing wordt gecontroleerd door de politie. Dan is het zinvol dat je ook schriftelijke kan bewijzen dat je verplaatsing noodzakelijk is, en kadert in activiteiten voor paritair comité 144 (landbouw) of 145 (tuinbouw). Deze zijn beide erkend als vitale sectoren.

Hiervoor heeft Boerenbond een documentje voorzien, dat je best aan je personeel geeft, en zowel door de werkgever als het personeelslid laat invullen. Zorg ervoor dat elk personeelslid dit ook bij de hand heeft, indien het verplaatsingen maakt.

Het document kan je tonen bij een eventuele controle. Het geeft weliswaar geen garanties, maar zal de verklaring die jij of je personeel geeft aan de verplaatsing wel kracht bijzetten. 

Download het document

Versies in verschillende talen: 
BG_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
DE_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
EN_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
FR_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx
PL_Bewijs noodzakelijke verplaatsing land- en tuinbouwsector.docx

 

Hoe kunnen we huisvesting van buitenlandse seizoenarbeiders garanderen, nu enkel hotels mogen open blijven? 

 

Bedrijven die een eigen huisvesting hebben voorzien, worden niet geconfronteerd met sluitingen. Wel ging er tot voor kort een probleem schuil bij huisvesting in B&B of campings en dergelijke meer.

Boerenbond heeft daarom bij de bevoegde diensten kunnen bewerkstelligen dat noodzakelijk personeel dat nergens anders terecht kan voorlopig ook in andere mogelijkheden van verblijf (bijvoorbeeld B&B, Camping ...) zullen mogen blijven. Men erkent dat het probleem van personeelstekorten alleen maar zou toenemen bij het sluiten van deze zaken. De burgemeesters in Vlaanderen zullen hiervan op de hoogte gebracht worden.

Hoe kan men bewijzen dat deze huisvesting van noodzakelijke aard is?
Voor de tijdelijke arbeiders (zoals seizoenarbeiders) volstaat het dat zij via hun werkgever een attest van tewerkstelling kunnen voorleggen. 

 

Mag een student - nu de lessen opgeschort zijn - met een studentencontract komen werken? 

 

In principe: Een jongere kan niet werken als student tijdens de ‘verplichte aanwezigheden ‘ op school.
Dat wil dus zeggen dat in normale omstandigheden dit niet zou kunnen.
Gelet op de verschillende wetgeving maken we momenteel volgend onderscheid:

  • Voor de meerderjarige student:
    Het lijkt ons sterk dat de RSZ op dit moment iedereen uit het studentenstatuut ontheft voor de komende weken. In hoofdzaak blijven ze nog met hun studies bezig maar door overmachtsredenen is dit opgeschort. Een overeenkomst voor de hele week onder dit statuut lijkt ons dus zeker mogelijk! Het gaat hier voornamelijk om de studenten hoger onderwijs (hogeschool/universiteiten)
  • Voor de minderjarige student:
    Gelet op een advies van de FOD WASO over het gebruik van voltijdse overeenkomsten voor minderjarige schoolverlaters raden we aan dat de toegelaten arbeidsduur niet meer mag zijn als tijdens een effectieve lesweek (bijvoorbeeld dus woensdagnamiddag wel, …) mogelijk is.

Je moet wel opmerken dat als er bepaalde opdrachten zouden zijn vanuit de school (Bijvoorbeeld via digitale lessen/PC … ) die jongere daar ook verplicht gevolg moet aan geven. School gaat steeds voor op werk! 


Kan ik vrijwilligers inschakelen op mijn bedrijf? 

 

We begrijpen dat het personeelstekort dwingt tot creatieve oplossingen. Je zou iedereen met open armen ontvangen. Toch is het noodzakelijk om een concreet contract af te spreken met de persoon in kwestie: studentencontract, seizoensarbeid, vaste arbeidsovereenkomst, wijkwerkers ...

Vrijwilligerswerk is helaas niet toegestaan in een winstgevend bedrijf. Dit is vooral bedoeld voor de verenigingen zonder winstoogmerk

 

Welke ondersteuning kan ik bij WERKERS krijgen om mijn personeelstekorten op te vangen?

 

  1. Wij blijven onze leden helpen voor sociale hulp, mits ‘de nodige afstand’ tot andere personen kan worden gegarandeerd. En zolang ons personeel zelf niet wordt gevat door Corona.

  2. WERKERS stelt gratis het verzekeringskader ter beschikking voor bedrijfsleiders die solidaire en kosteloze hulp willen bieden bij collega’s die problemen hebben met tewerkstelling of zelf te maken hebben met Corona.

  3. WERKERS organiseert samen met Boerenbond een platform voor bedrijven die werknemers te veel / te weinig hebben. WERKERS zal dan proberen deze bedrijven te ‘matchen’.

  4. Via WERKERS in aanneming riepen wij onze 1.200 vennoten (zelfstandigen) op om werkopdrachten te willen opnemen in de land- en tuinbouw.

  5. WERKERS zal al het mogelijke doen om via zijn uitzendcapaciteit, bedrijven die nood hebben aan personeel (bijvoorbeeld seizoenarbeiders) te bedienen.

    Meer info: https://www.werkers.be/corona-crisis

Heb je seizoenarbeiders 'op overschot' die je niet langer te werk kan stellen op jouw bedrijf? 

 

Geef dit dan door aan onze collega's van de organisatie 'Werkers'. Zij hebben een platform waar bedrijven met tekorten kunnen gematcht worden met bedrijven met een overschot aan seizoenarbeiders. Zo bekomen we een duidelijke win-win situatie.
Via deze link kan je meer informatie vinden: https://www.werkers.be/corona-crisis
Gebruik de beide formulieren die op de website ter beschikking staan. Een warme oproep om van dit kanaal gebruik te maken om seizoenarbeiders in de sector onderling te kunnen uitwisselen... .

 

Kan ik de seizoenarbeiders die weer naar hun land vertrekken een document meegeven waarmee ze de grenzen mogen oversteken? 

 

Hier kan je een document terugvinden opgemaakt door Boerenbond. Laat dit document zowel door werkgever als werknemer invullen en ondertekenen.
Dit is geen overheidsdocument, en biedt geen absolute garanties aan de grenzen. Maar het kan wel ondersteuning geven bij de grenscontroles, met een sterk verhoogde kans op doorlating.

 

 Hoe voldoe ik zo goed mogelijk aan de sociale afstand bij het gebruik van een plantmachine?  

 

Op bedrijven waar geen telewerk mogelijk, moeten bedrijven de sociale afstand van 1,5 meter garanderen.
Land- en tuinbouw behoren tot de cruciale sectoren en essentiële diensten. Deze bedrijven mogen de  werkzaamheden verder zetten en moeten in de mate van het mogelijke de sociale afstand en hygiënemaatregelen respecteren.

Voor de meeste werkzaamheden op een land-of tuinbouwbedrijf kan die sociale afstand zeer goed nageleefd worden. Echter deze tijd van het jaar worden verschillende teelten geplant. Dit is een uiterst cruciale handeling en kan niet uitgesteld worden tot later in het seizoen. Voor het planten van plantgoed op grote schaal wordt gebruik gemaakt van een plantmachines. Gezien de plantafstand tussen de rijen cruciaal is tijdens het planten, is het niet mogelijk om tijdens deze werkzaamheden de sociale afstand te respecteren.

Boerenbond/AVBS adviseert om standaard hygiënemaatregelen in acht te nemen om het personeel zo goed mogelijk te beschermen.

  • Zorg indien mogelijk dat de arbeiders niet met de gezichten naar elkaar op de machine zitten
  • Probeer zoveel mogelijk de personen van elkaar af te schermen (waar mogelijk fysieke barrières, ….). Op youtube werden al enkele goede filmpjes hieromtrent gedeeld: https://www.youtube.com/watch?v=4bnpxq2xqs0 
  • Respecteer zeker de algemene hygiënemaatregelen (handen wassen, richting hoesten, …) en personen met mogelijke symptomen apart plaatsen
  • Probeer op uw bedrijf te werken in vaste groepjes die niet met elkaar in contact komen (om zo verspreiding tegen te gaan)

Tot slot: Het is afgeraden om zonder fysieke barrières te werken bij externe werknemers die afkomstig zijn van verschillende locaties. 

 

 Hoe gaat Polen om met seizoenarbeiders die naar huis terugkeren? 

 

Polen stelt een aantal eisen om het land te betreden (niet om uit het land weg te gaan). In essentie gaat het om 14 dagen quarantaine, specifieke reisdocumenten zijn niet nodig.

Meer informatie vind je op onderstaande officiële websites van de Poolse overheid:

 

Met hoeveel personen mag mijn personeel in de auto?

 

De regels die betrekking hebben op verplaatsingen staan opgelijst op volgende website: https://www.vlaanderen.be/gezondheid-en-welzijn/gezondheid/gezondheid-en...

De basisregel voor personenvervoer is: maximaal 2 personen per personenwagen (bestuurder en passagier). Alleen zo kan de 1,5m afstand gerespecteerd worden.
Een uitzondering is er voor zij die in dezelfde woongelegenheid wonen en dezelfde gemeenschappelijke ruimte delen. Niet alleen gezinnen, maar dus ook seizoenarbeiders die in dezelfde wooneenheid gehuisvest zijn, kunnen met meer dan 2 personen in de wagen.

Bij een eventuele controle, kan je dit bewijzen met het 3-ter document. Zorg dat jouw personeel dat samenwoont dit document dan ook steeds bij zich heeft.

Indien er een meningsverschil zou zijn met de controleur, kan er steeds verwezen worden naar de voorwaarde in de officiële FAQ van de overheid, waarin verwezen wordt naar de toelatingsvoorwaarde 'onder hetzelfde dak' te wonen. In de meeste gemeenten/politiezones vernemen we dat men de 3-ter als een voldoende voorwaarde beschouwt om aan te tonen dat men samenwoont. 

 

Kunnen particulieren nog bestellingen komen afhalen op de kwekerij van siertelers?

 

Sinds de stapsgewijze versoepelingen, zijn alle winkels weer open voor particulieren. We volgen de ontwikkelingen van de huidige tweede golf op de voet. 

 

Kunnen tuinaanleggers nog bestellingen komen afhalen op het sierteeltbedrijf, gedurende de lockdown? 

 

Sinds de versoepelingen van de maatregelen, kunnen tuinaanleggers hun activiteiten weer uitvoeren, zo ook de nodige bestellingen plaatsen en afhalen. Uiteraard wel steeds met de nodige hygiënemaatregelen in het achterhoofd. 

 

Wat met controles op land- en tuinbouwbedrijven?

 

Tijdens de eerste golf werden heel wat controles van diverse controle-instanties (FAVV, Sociale inspectie, etc) opgeschort.
Intussen zijn deze weer in werking en mag u weer inspecties verwachten. Zo is er de jaarlijkse flitscontrole van de sociale inspectie die momenteel aan de gang is.

Zorg er dus voor dat u maximaal in orde bent met alle nodige regelgeving. 

 

Hoe kan ik mijn arbeiders ertoe bewegen een temperatuurmeting te ondergaan? 

 

Hiervoor ontwikkelde Boerenbond een akkoordverklaring, die je aan je arbeiders kan voorleggen. Bij ondertekening gaan ze ermee akkoord dat ze - in het kader van de algemene veiligheid van hen en het bedrijf - voorafgaandelijke aan de tewerkstelling, en dagelijks tijdens de tewerkstelling hun temperatuur laten meten.

Dit attest kan je in het NL, ENG, BULG, ROEM, POOLS en FR bekomen (zie bijlage)

Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
BG_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders_BG.docx
EN_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
PO_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
RO_Akkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx
FR_kkoordverklaring temperatuurmeting arbeiders.docx

Gebruik ook onze checklists en affiches rond coronaveilig werken.

 

Hoe organiseer ik de quarantaine voor besmette medewerkers?

 

Zoals je hier (https://www.boerenbond.be/actualiteit/covid-19-registratie-seizoenarbeid...) kan lezen, worden nieuwe buitenlandse seizoenarbeiders uit risicogebieden eerst geregistreerd en getest. Ook tijdens de tewerkstelling worden temperatuurmetingen afgenomen, en dient men een test te ondergaan bij een te hoge temperatuur.

Het is belangrijk dat men positief geteste mensen meteen in afzondering kan brengen. Ook de andere personeelsleden uit dezelfde bubbel kan je best laten (her)testen. Ga in overleg met je huisarts om verdere opvolging te bespreking.

Heb je geen mogelijkheid tot afzondering? Boerenbond heeft 100 containerkamers voor quarantaine gereserveerd. Je kan als lid van Boerenbond hier een of meerdere kamers van huren. Een kamer bevat een bed met matras, opbergkasten, twee stoelen, een tafel en bedlinnen. De reserveringskosten worden op vraag van Boerenbond betaald door het WSF Tuinbouw. De huurprijs, leverings- en installatiekosten zijn ten laste van de werkgever (standaard huurprijs = 125 euro/week, minimale huurperiode = 2 weken, leveringskosten = afhankelijk van je woonplaats). Voor een goede installatie, voorziet u een locatie ter grootte van 15m² die goed bereikbaar is met de vrachtwagen. Een aansluiting op het elektriciteitsnet dient eveneens mogelijk te zijn (= een aansluiting van 32 amp 5CEE).

Hier meer info over de containers: https://www.boerenbond.be/actualiteit/boerenbond-voorziet-containerkamer...

 

 Worden de kosten voor de Covid-test van seizoenarbeiders terugbetaald?

Er is een akkoord bereikt met de overheid dat de ziekteverzekering, via het Riziv, tegemoetkomt in de kosten van de Covid-testen. Dit gebeurd enkel onder strikte voorwaarden:

  • De test moet afgenomen worden op vraag van een of andere overheid
  • De seizoenarbeider is afkomstig uit rood of oranje gebied
  • Er moet voor de betrokken seizoenarbeider een Dimona-aangifte gebeurd zijn voor de afname van de test

Indien je aan een van deze voorwaarden niet kan voldoen, zal de ziekteverzekering niet tegemoet komen. Daarom zal voor deze gevallen het Sociaal Fonds Tuinbouw een deel van de kosten dekken.

Er zal dus voor elke test een tussenkomst zijn. Klik hier voor de procedure die je moet volgen.

 

Worden seizoenarbeiders vergoed als ze verplicht in quarantaine moeten?

 

Minister van werk Nathalie Muylle heeft op vraag van Boerenbond beslist dat seizoenarbeiders die tijdelijk in quarantaine moeten in aanmerking komen voor een uitkering tijdelijke werkloosheid wegens overmacht. Dit betekent dat de seizoenarbeider een uitkering van 55,59 euro per dag kan ontvangen gedurende zes dagen per week.

Hieraan zijn wel enkele administratieve verplichtingen verbonden.

  • De RVA moet verwittigd worden van de quarantaine
  • De (huis)arts moet een attest uitschrijven dat stelt dat de betrokken werknemer in quarantaine moet
  • Er moet een Aangifte Sociaal Risico gebeuren
  • De seizoenarbeider moet een werkloosheidskaart (controlekaart C3.2A) bijhouden
  • Er moet tijdens de periode van tijdelijke werkloosheid wel elke dag een Dimona-aangifte gebeuren.

Aangezien je als tuinder vele van deze zaken niet zelf kan doen, moet je contact opnemen met je sociaal secretariaat. Zij kunnen de achterliggende administratie voor jou in orde brengen. Wie klant is bij Acerta zal hierover eerstdaags een mededeling ontvangen.

 

Houden tijdelijk werklozen meer over als ze in de tuinbouw werken?

Enige tijd geleden deelden we mee dat tijdelijk werklozen, bruggepensioneerden en personen in tijdskrediet of loopbaanonderbreking kunnen worden ingezet in de land- en tuinbouw met behoud van 75% van hun werkloosheidsuitkering. We hebben ook aangehaald dat personen die een leefloon ontvangen, met behoud van 100% van hun uitkering, actief kunnen worden in het seizoen. Soms wordt de vraag gesteld of het wel interessant is voor tijdelijk werklozen om in de land- of tuinbouw te werken. Zij vrezen dat zij minder zullen verdienen dan voorheen of dat alles wegbelast zal worden. We geven in deze bijdrage twee voorbeelden. We vertrekken telkens van een werknemer die gehuwd is, twee kinderen heeft en waarvan het gezin twee inkomens heeft. De werknemer wordt tijdelijk werkloos in zijn vorige job en wil tijdelijk komen werken als seizoenwerknemer in de tuinbouw. We kijken na wat het verschil is inzake netto-inkomen.

Twee voorbeelden:

  • Uurloon van 17 euro
    De werknemer die bruto 17 euro/uur verdient in zijn normale job, heeft een brutomaandloon van 2805 euro. Netto betekent dit 1965,97 euro. Wanneer hij tijdelijk werkloos wordt, valt hij terug op 70% van een geplafonneerd loon van 2754,88 euro. Er zijn per maand 26 daguitkeringen. Dit betekent een bruto-uitkering werkloosheid van 1928,42 euro per maand. De RVA betaalt een supplement van 5,63 euro per dag: 146,38 euro. De totale uitkering aangevuld met de aanvulling, bedraagt: 2074,80 euro. Er is een bedrijfsvoorheffing van 26,75%. Er blijft dus netto 1520 euro over. Wanneer deze persoon ervoor opteert om te werken in de seizoenregeling behoudt hij 75% van de daguitkering werkloosheid en van de aanvulling. Dit betekent bruto 1556,11 euro en na aftrek van de bedrijfsvoorheffing van 26,75%: 1139,85 euro netto. Daarnaast ontvangt hij het uurloon van bijvoorbeeld de groente- of fruitteelt: 9,26 euro bruto. Dit is bruto 1527,90 euro. Na inhouding van de bedrijfsvoorheffing van 11,11% betekent dit per maand 1358,15 euro. Op dit inkomen zal wellicht nog een deel belasting moeten betaald worden, bijvoorbeeld 14%: dit is 213,91 euro. Het nettoloon wordt dan 1144,24 euro. Dit nettoloon opgeteld bij de uitkering werkloosheid van 1139,85 euro betekent een totaal nettoloon van 2284,09 euro. In zijn job verdiende hij netto 1965,97 euro!
  • Uurloon van 13 euro
    Een werknemer met een uurloon van 13 euro per uur heeft netto 1754,85 euro per maand. Wanneer hij tijdelijk werkloos is en in de fruit- of groenteteelt gaat werken, ontvangt hij ook het loon van de tuinbouw; 9,26 euro/uur. We nemen hetzelfde nettoloon van 1358,15 euro met 10% extra belastingen. Dit wordt dan 1205,36 euro netto. Hij behoudt ook 75% van de werkloosheidsuitkering en van de aanvulling. Na inhouding van de bedrijfsvoorheffing van 26,75% is dit netto 903,45 euro. Met zijn loon van de tuinbouw erbij is dit in totaal netto 2108,81 euro. Hij houdt dus ook merkelijk meer over dan in zijn dagelijkse job.

Meer informatie