EU-VS-handelstarieven: geen blijheid, wel opluchting

​De Amerikaanse president Trump ondertekende een uitvoerend besluit betreffende ‘verdere wijziging van de wederzijdse (handels)tarieven’ gaande van 10% tot 41%, afhankelijk van het feit of de betrokken landen al dan niet tijdig een voorafgaande ‘deal’ met de VS hebben gesloten. Sommige landen, zoals Mexico, krijgen dan weer verder uitstel. Met de EU werd enkele dagen voordien een ‘deal’ gesloten bij het bezoek van Trump aan zijn golfresort in Schotland. Deze deal is niet onbesproken maar brengt rust in de tent, ook al is die met Trump aan het Amerikaanse roer relatief.

Belangrijke handelspartner

Landen moesten voor 1 augustus een ‘deal’ met de VS sluiten over de zogenaamde ‘wederkerige handelstarieven’ die de VS begin april had aangekondigd. Sommige zijn daarin geslaagd, anderen (nog) niet. De VS is voor de EU een belangrijke handelspartner. De handel tussen de EU en de VS in goederen en diensten is de jongste tien jaar verdubbeld tot ongeveer 1,7 biljoen euro. Dagelijks gaan voor 4,2 miljard euro goederen en diensten de Atlantische Oceaan over en weer.

Overeenkomst

“De overeenkomst brengt stabiliteit en voorspelbaarheid voor burgers en bedrijven aan beide kanten van de Atlantische Oceaan,” aldus Von Der Leyen, die met een handdruk de overeenkomst bezegelde in Schotland. Het bedrijfsleven reageert opgelucht maar daarom niet tevreden; het had erger gekund. Een handelsoorlog is hiermee (voorlopig) afgewend.

De Europese Commissie, die namens de EU-lidstaten handelsbesprekingen voert en akkoorden kan/mag afsluiten (die nadien weliswaar door een meerderheid van lidstaten moet worden goedgekeurd), koos bewust om een handelsoorlog te vermijden, ook omdat zij belang heeft bij een verdieping van de relaties met de VS. De EU heeft de VS nog nodig.

Overeengekomen werd voor de EU-uitvoer naar de VS één enkel, allesomvattend handelstariefplafond van 15% voor EU-goederen. Dat is weliswaar meer dan de 10% die momenteel geldt maar minder dan de 30% waarmee de VS dreigde. Dat tarief is geldig voor zowat alle goederen op enkele uitzonderingen na. Over die lijsten is nog heel wat te doen. Verder is er een speciale behandeling voor strategische goederen (vliegtuigonderdelen, bepaalde chemische stoffen, bepaalde generieke geneesmiddelen, natuurlijke hulpbronnen …). Wat Amerikaanse producten betreft die in de EU worden ingevoerd: zowat alle invoertarieven worden afgeschaft. Er komt betere toegang voor een beperkt aantal visserijproducten en bepaalde ‘niet-gevoelige’ Amerikaanse landbouwproducten ter waarde van 7,5 miljard euro (sojaolie, zaden, granen, noten en verwerkte producten zoals tomatenketchup, koekjes …). Door samenwerking op het vlak van normen en/of wederzijdse erkenning moeten niet-tarifaire belemmeringen worden afgebouwd. Met andere woorden: hierover worden onderhandelingen opgezet. Tot slot beloofde de EU belangrijke hoeveelheden militair materiaal te kopen (maar die plannen lagen al op tafel) om belangrijke hoeveelheden vloeibaar aardgas-, olie- en kernenergiegrondstoffen in de VS aan te kopen en wederzijdse investeringen aan beide zijden van de Atlantische Oceaan te bevorderen. De EU zette daar ook cijfers op maar uiteindelijk is dat een zaak van het Europese bedrijfsleven.

Breder politiek kader

Het is duidelijk dat het akkoord past in een breder kader want naast stabiliteit in de handelsrelatie wordt ook de strategische samenwerking tussen de EU en de VS versterkt. Daar was het de EU ook mede om te doen en dat werd door Europees handelscommissaris Maroš Šefčovič ook met zoveel woorden erkend op de persconferentie. Denk onder meer aan de ondersteuning van Oekraïne in de strijd tegen Rusland. Van Trump is bekend dat hij handelstarieven gebruikt om ook andere politieke doelstellingen te bereiken. De EU is hem hierin gevolgd en rekent dan ook op die verdere Amerikaanse steun.

“Enerzijds kan algemeen worden gezegd dat de landbouwsector voorlopig buiten schot is gebleven, maar de Amerikaanse druk om ook de Europese landbouwsector niet te ontzien blijft zeer groot”, aldus Pieter Verhelst, lid van het hoofdbestuur van Boerenbond. “Denk aan invoer van hormonenvlees en chloorkippen. Anderzijds zijn Europese tegenmaatregelen vermeden. Deze zouden negatieve impact hebben gehad op onze veehouderij.”

Jacques Van Outryve
Senior Writer