Departement Wewis stroomlijnt de administratie rond buitenlandse tewerkstelling
Aangemaakt op
De Dienst Economische Migratie van het Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (Wewis) is de Vlaamse overheidsdienst die instaat voor de uitvoering van de regelgeving rond economische migratie. Zo verleent het Departement Wewis arbeidstoelatingen aan Vlaamse werkgevers die een buitenlandse werknemer van buiten de EU, de EER of Zwitserland in dienst willen nemen. Daarnaast reikt men ook beroepskaarten uit aan buitenlanders die als zelfstandige in Vlaanderen aan de slag willen.
Aantal arbeidskaarten stijgt
Het aantal arbeidskaarten en toelatingen tot arbeid nam de voorbije jaren gestaag toe, vooral sinds de economische heropleving na corona is er een duidelijke piek. Voor seizoenarbeid in de land- en tuinbouw is het aantal toelatingen vertienvoudigd sinds 2019, van 700 naar 7.000 in 2025. Uiteraard moeten deze cijfers in perspectief gezien worden. Dit gaat over nog geen 10% van het totaal aantal seizoenarbeiders in Vlaanderen, het merendeel van de seizoenarbeiders heeft immers de Europese nationaliteit en is vrijgesteld van een toelating.
Oekraïners vormen een aanzienlijk aandeel van de recente instroom aan seizoenarbeiders, onder meer door bestaande historische banden en de impact van de oorlog. Opvallend is dat mond-tot-mondreclame veruit de belangrijkste wervingsmethode blijft: rekruteringsbureaus worden nauwelijks ingezet. Veel bedrijven werken bovendien jaar na jaar met dezelfde, terugkerende seizoenarbeiders. In de tuinbouwsector valt daarnaast het relatief hoge aandeel vrouwelijke seizoenarbeiders op.
Snelle doorlooptijd
Samen met de toename van de vraag naar buitenlandse arbeidskrachten is ook de dienstverlening van de Vlaamse overheid professioneler geworden, met een verdubbeling naar meer dan veertig medewerkers binnen de dienst economische migratie en een grondige herstructurering van de werking.
En dat loont, want de doorlooptijd voor het afleveren van een arbeidskaart bedraagt op dit moment slechts twaalf werkdagen. Dat is weliswaar op voorwaarde dat ook de aanvrager, dat is de werkgever of zijn mandataris, alles volledig en duidelijk invult en aanlevert.
“We beseffen dat de hoeveelheid werk in de land- en tuinbouwsector vaak afhankelijk is van externe factoren, en dat het dus snel moet gaan”, zegt diensthoofd Ann Bogman. “We doen er binnen ons team alles aan om de arbeidskaarten zo snel mogelijk af te leveren. We werken met een fast track voor alle aanvragen seizoenarbeid en voor aanvragen voor hooggekwalificeerd personeel, waardoor de verwerkingstermijn voor deze categorieën korter is dan voor de andere categorieën. Daarbij is het natuurlijk wel van belang dat de dossiers zo volledig mogelijk worden ingediend.”
Regels voor tewerkstelling van buitenlandse werknemers
De tewerkstelling van buitenlandse werknemers in de land- en tuinbouw is mogelijk zolang het om een knelpuntfunctie gaat. Dit jaar zijn zowel ‘medewerker tuinbouw’ als ‘medewerker landbouw’ als knelpuntfunctie erkend. Daardoor geldt een vermoeden van arbeidsmarktkrapte en moet de werkgever niet aantonen dat hij geen geschikte kandidaat op de binnenlandse arbeidsmarkt kon vinden. Dat betekent een versoepeling ten opzichte van eerdere jaren. Werknemers moeten steeds worden verloond volgens de afspraken van het bevoegde paritair comité en de duur van de tewerkstelling is strikt begrensd. Arbeidskaarten voor seizoenarbeid worden toegekend voor maximaal 90 dagen. Wil een seizoenarbeider langer dan 90 dagen in België verblijven, dan is een gecombineerde vergunning vereist, waarmee maximaal vijf maanden per periode van twaalf maanden kan worden gewerkt. Voor reguliere tewerkstelling (niet als seizoenarbeider) gelden aparte regels. Je vindt alle info op https://www.vlaanderen.be/werken/een-buitenlander-in-vlaanderen-tewerkstellen/categorieen/seizoenarbeiders.
Alles digitaal
Er komen nog bijkomende efficiëntiewinsten aan. Nog deze maand stelt de overheid het online platform ‘Working in Belgium’ open voor tewerkstellingen van korte duur, zoals seizoenarbeid. Het platform bestaat al sinds 2021, maar was tot nu toe enkel beschikbaar voor de tewerkstelling van buitenlandse arbeidskrachten met een gecombineerde vergunning (single permit). Sinds 1 mei kunnen ook aanvragen voor arbeidskaarten via dit digitale loket worden ingediend. De arbeidskaart zal voortaan via het platform aan de werkgever worden afgeleverd, en niet langer via de gemeente. Vanaf september wordt de digitale aanvraag via dit unieke loket verplicht voor iedereen en worden aanvragen per e-mail niet meer aanvaard.
“We raden iedereen aan om de voordelen van het digitale loket te ontdekken, en voorzien een instructiefilm ter ondersteuning. Dit is een verdere stap in de digitale transformatie die tot extra efficiëntiewinst en meer snelheid zal leiden”, besluit Bogman.
Enkele tips
Hoe kan je als werkgever arbeidskaarten zo vlot mogelijk verkrijgen? Ann Bogman van de dienst economische migratie geeft een aantal tips:
Doe elke aanvraag voor tewerkstelling van buitenlandse arbeidskrachten tijdig en volledig. We streven naar een snelle doorlooptijd, maar we raden aan om een maand voor de start van de tewerkstelling het dossier in te dienen.
Maak vanaf 1 mei gebruik van het digitale loket ‘Working in Belgium’ om je arbeidskaarten aan te vragen. Vanaf september moeten alle aanvragen verplicht via dit loket verlopen.
Heb je daarna nog vragen? Gebruik dan het contactformulier voor een persoonlijk antwoord:
Abonneer je op de nieuwsbrief over economische migratie van het Departement Wewis! Zo blijf je goed op de hoogte van alle nieuwigheden. Dat kan via inschrijfpagina
Wil je nog meer info? Het jaarverslag van economische migratie bevat nog meer interessante kerncijfers.
