Afval- en grondstoffen
Afval, volgens de definitie van Europa, elke stof of voorwerp waarvan de houder zich ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen.
Het Vlaamse materialen- en afvalbeleid wordt voor een groot deel bepaald door Europese wetgeving. Soms vormt Europese regelgeving de aanleiding voor het opstellen van nieuwe Vlaamse regels. In andere gevallen loopt het Vlaamse materialen- en afvalbeleid voor op Europa.
Europa is de voorbije 30 jaar zeer actief geweest op het terrein van afvalbeheer. De eerste kaderrichtlijn afval dateert al uit 1975. Ze legde mee de basis voor het Vlaamse afvalstoffendecreet uit 1981. Sindsdien is de kaderrichtlijn geëvolueerd, en zijn er tientallen richtlijnen en verordeningen gerelateerd aan afvalstoffenbeleid, gevaarlijke stoffen, risicobeheer en materialenbeheer tot stand gekomen. In Vlaanderen wordt het afval- en grondstofbeleid geregeld in het Materialendecreet en het uitvoeringsbesluit VLAREMA.
Terwijl de eerste inspanningen voornamelijk waren gericht op het wegwerken (verwijderen) van afval, is de focus gaandeweg verlegd naar het hergebruik van afvalstoffen als grondstoffen en materialen. Vandaag de dag wordt er meer en meer gestreefd naar het volledig circulair maken van het materialengebruik in een circulaire economie.
Om binnen de land- en tuinbouwsector een afvalstof terug om te zetten in een grondstof, moeten we dus niet enkel nadenken of de technische haalbaarheid maar ook rekening houden met de administratie die hiervoor nodig is.
Boerenbond zet sterk in op circulaire economie. Enerzijds ondersteunen we land- en tuinbouwers door gezamenlijke grondstofverklaringen te bekomen bij OVAM waardoor afvalstromen terug grondstof worden. Hierdoor vermindert de administratieve last bij de individuele land- en tuinbouwers. Anderzijds pleiten we ook bij OVAM om afvalstromen rechtstreeks op te nemen in de regelgeving waardoor er geen grondstofverklaring meer nodig is.
Verder zijn er ook gesprekken om de erkenning als meststoffenproducent bij de FOD te vereenvoudigen maar de regelgeving laat vandaag nog niet toe dat dit gezamenlijk aangevraagd kan worden. Voorlopig moet elke land- en tuinbouwer daarom nog een individuele erkenning als meststoffenproducent aanvragen, wanneer hij de grondstoffen bij derden afzet.
Boerenbond zet ook sterk in op het faciliteren van boerderijcompost. Omdat er vandaag nog geen goed geregeld kader is, wordt de productie van boerderijcompost spijtig genoeg belemmerd. Vanuit Boerenbond volgen we dit proces nauwgezet op en pleiten we voor een werkbaar kader.
Op deze themapagina lees je meer over welke gezamenlijke grondstofverklaringen we voor land- en tuinbouwers reeds bekomen hebben, welke we momenteel bespreken, en wat er verder allemaal gebeurd op vlak van afval en grondstoffen.
Welke grondstofverklaringen zijn er bekomen en welke worden besproken?
Boerenbond heeft ondertussen 3 verschillende gezamenlijke grondstofverklaringen bekomen:
- Substraat vanuit bioremediatie (fytobak of biofilter)
- Aardbeisubstraat als bodemverbeteraar
- Aardbeisubstraat als substraat in de sierteelt
Momenteel lopen er gesprekken en wordt een dossier opgebouwd over volgende stromen:
- Teeltsubstraten
- Wortelhout (houtsnippers) na gebruik in een biobed voor ammoniakverwijdering
- Opgevangen nutriëntrijk afvalwater afkomstig van het erf (vaak gebruikte term: erfsappen)
Waar staan we met het traject van boerderijcompost?
Boerderijcompostering is een belangrijke hefboom voor circulaire landbouw en bodemverbetering. Boerenbond heeft de afgelopen jaren consequent gepleit voor de uitbouw van een juridisch kader dat boerderijcompostering op een haalbare en ondersteunende manier mogelijk maakt.
Er loopt momenteel een traject waarbij wij samen met andere stakeholders in gesprek zijn met de administraties OVAM, VLM, departement Omgeving en Agentschap Landbouw&Zeevisserij. We zijn spijtig genoeg nog niet geland maar blijven er alles aan doen om dit zo snel mogelijk tot een goed einde te brengen.
In dit artikel dat in Boer&Tuinder verscheen vind je de meest recente info over het traject dat momenteel gelopen wordt.