Landbouwers getroffen door stikstofakkoord dreigen in de kou te blijven

27 november 2023

Vorige week gaf de Vlaamse regering haar principiële goedkeuring aan het uitvoeringsbesluit van het Instrumentendecreet. Boerenbond moet helaas vaststellen dat men het hierin landbouwers zeer moeilijk maakt om beroep te doen op de koopplicht, bijvoorbeeld wanneer hun landbouwbedrijven ernstig worden getroffen door het stikstofakkoord. “Dit vraagt een onmiddellijke rechtzetting, of heel wat landbouwers dreigen in de kou te blijven staan”, zegt Boerenbondvoorzitter Lode Ceyssens.

In het Instrumentendecreet bundelt de Vlaamse overheid heel wat instrumenten waaronder een aantal ‘koopplichten’. De Vlaamse overheid is onder bepaalde voorwaarden immers verplicht de onroerende goederen aan te kopen die door eigenaars vrijwillig te koop worden aangeboden. Het gaat dan over eigenaars, ook landbouwers, die door bepaalde overheidsbeslissingen ernstige schade oplopen. 

Het stikstofakkoord voorziet dergelijke koopplichten in het kader van het flankerend beleid. Zo kunnen piekbelasters hun gebouwen en gronden vrijwillig te koop aanbieden aan de Vlaamse overheid alsook hun gronden gelegen binnen Habitatrichtlijngebied (SBZ-H). Bedrijven waarvan meer dan 20% van het gebruiksareaal door nulbemesting wordt getroffen zouden zich kunnen beroepen op de koopplicht voor wat betreft hun gronden. Ook in het kader van natuurherstel zouden bedrijven beroep kunnen doen op de koopplicht vanwege de overheid. 

Geen lege doos maken

“We moeten echter vaststellen dat de Vlaamse regering met haar beslissing van verleden week deze maatregel sterk uitholt waardoor het flankerend beleid een lege doos dreigt te worden”, zegt Lode Ceyssens, voorzitter van Boerenbond. “De drempel om in aanmerking te komen voor een dergelijke koopplicht wordt zo hoog gelegd, dat heel wat landbouwers uit de boot zullen vallen.” Ze dreigen in de kou te blijven staan met de aanzienlijke waardevermindering van hun landbouwbedrijf ten gevolge van het stikstofakkoord dat de toekomstmogelijkheden van hun familiebedrijf sterk heeft ingeperkt.  

De koopplichten zijn een belangrijke hoeksteen van het flankerend beleid in het stikstofdossier. “Het is voor Boerenbond dus onbegrijpelijk dat de Vlaamse overheid dit flankerend beleid nu al begint uit te hollen zelfs nog voor het stikstofakkoord decretaal is vastgelegd”, aldus Lode Ceyssens. “Deze beslissing doet ons opnieuw ernstig twijfelen over hoe serieus de Vlaamse overheid haar eigen akkoord neemt.”

Werk ernstig en doordacht flankerend beleid uit

Boerenbond vraagt dan ook om een ernstig en doordacht flankerend beleid uit te werken dat landbouwers niet in de kou laat staan. Doet de overheid dit niet, dan is de enige oplossing de maatregelen die een impact hebben op onze landbouwbedrijven uit het stikstofakkoord te schrappen. Landbouwers hebben mentaal al enorm geleden onder de hele stikstofsaga, hen ook financieel ten gronde richten zou ondenkbaar en onmenselijk zijn.

Bron: Boerenbond.