Menu

In dit onderwerp

Wat moet ik weten over de afvalstoffen op mijn land- of tuinbouwbedrijf?
Minder uit dit onderwerp

Asbest is een minerale vezel. Het inademen van asbestvezels kan longziektes veroorzaken. Hoe langer men de vezels inademt en/of hoe hoger de concentraties hoe groter het gezondheidsrisico. De vezels zijn vaak microscopisch klein en dus zo goed als onzichtbaar. Asbest werd vooral gebruikt in de 70-er en 80-er jaren. Het gebruik werd pas volledig verboden in 1998 . Het komt nog vaak voor in land- en tuinbouwbedrijven, vooral dan als asbestcement. Asbest was een vrij goedkoop en een sterk, onbrandbaar en weerbestendig materiaal.


Mensen met expertise kunnen asbestcement vaak met voldoende zekerheid op zicht herkennen. Absolute zekerheid over het voorkomen van asbest is wel enkel mogelijk via een  microscopische analyse in een hiervoor erkend labo.
Asbestcement werd vaak toegepast als golfplaten of vlakke platen voor dak- en gevelbekleding. Het werd ook gebruikt als tussenschot in stallen. Vaak gaat het bij landbouwbedrijven over grote hoeveelheden. Bij asbestcement zijn de asbestvezels gebonden in cement. In principe kunnen de vezels dus niet of nauwelijks vrijkomen. Maar asbestcementplaten verweren, zeker als ze zich in open lucht bevinden.

Hoe slechter de toestand van het asbesthoudend materiaal, hoe meer kans dat er vezels vrijkomen.

Wanneer een asbesthoudend materiaal in redelijke staat is en nog zijn functie kan vervullen, moet het asbesthoudend materiaal niet onmiddellijk verwijderd worden. Dit blijft natuurlijk altijd een inschatting die enkel ter plaatse kan gebeuren: sommige materialen zijn nog vrij goed na 20 jaar in regen en wind, andere materialen vertonen al een duidelijke verwering. De verweringsgraad van het materiaal zal met de tijd wel enkel toenemen. Vroeg of laat moet men het asbesthoudend materiaal toch wegnemen. Uitstel kan dus nooit afstel zijn.


Hoe meer het materiaal verweerd is, hoe delicater het wordt om het asbesthoudend materiaal op veilige wijze te verwijderen. Indien bijvoorbeeld een dak van asbestcement instort kan het zelfs nodig zijn om na opkuis de ondergrond verder door een bodemsaneringsdeskundige te laten onderzoeken op aanwezigheid van achtergebleven vezels.
De belangrijkste leidraad bij het wegnemen van asbesthoudend materiaal is stofvorming zoveel mogelijk te beperken. In het stof kunnen inadembare vezels voorkomen. Concreet wil dit voor asbestcement zeggen:

  • Gooi het materiaal nooit naar beneden. Gebruik eventueel een hoogtewerker.
  • Vermijd elke bewerking. Indien toch nodig, bevochtig het materiaal vooraf en gebruik een handzaag in plaats van sneldraaiende toestellen zoals een slijpschijf.
  • Draag beschermende kledij zoals wegwerpkledij en -overschoenen,  -mondmasker type “P3”.
  • Kom niet met gebruikte werkkleding terug in gesloten asbestvrije ruimtes (voertuig, woonhuis..).
  • Verwijder de kleding na de werken.
  • Reinig een asbestcementen dak nooit met een hogedruktoestel.
  • Hergebruik van het asbest(cement)materiaal is verboden, ook als het nog intact is.

Bij werken binnen moet je nog voorzichtiger zijn.

Al deze voorschriften zijn trouwens wettelijk verplicht. Als je een aannemer de werken laat uitvoeren is een voldoende toezicht op deze werken een absolute noodzaak. Maak vooraf duidelijke afspraken, liefst contractueel. Stop de werken als er iets mis lijkt te lopen. Contacteer desnoods de gemeentelijke milieudienst of de gemeentelijke politie.

Het asbestcement moet afgevoerd worden naar een vergunde stortplaats. Afvoer dient te gebeuren in een “gesloten recipiĆ«nt”. Ideaal is een dichtgesnoerde, in een container geplaatste bigbag. Je kan hiervoor een beroep doen op een containerdienst. Vraag een afgiftebewijs (“identificatieformulier voor afvalstoffen”).

Voor kleine hoeveelheden asbestcement kan je soms ook terecht op het gemeentelijk containerpark. 
Bij het opruimen van afgebrande stallen, bedekt met asbesthoudende golfplaten, dien je contact op te nemen met een geregistreerde inzamelaar van gevaarlijke afvalstoffen en/of een erkende asbestverwijderaar.  Omwille van de complexiteit van de opruiming (vermenging van gevaarlijke stoffen (asbest), kadavers, …) is het namelijk belangrijk dat deze op een correcte en veilige manier behandeld en afgevoerd worden.

Wat met andere asbesthoudende materialen?

Belangrijk is of het gaat over materialen met gebonden asbest of met niet of weinig gebonden asbest. Omdat bij laatste materialen de vezels gemakkelijker kunnen vrijkomen zijn deze veel risicovoller. Een voorbeeld is asbesthoudende isolatie rond warmteleidingen. Het zelf verwijderen van dergelijke materialen is uit den boze: Je moet dan een beroep doen op een speciale voor asbestverwijdering erkende onderneming.

Download de brochure “Asbest in land- en tuinbouwbedrijven”.