Wat moet ik doen voor mijn energieplan?

3 maart 2022

Vlaanderen zet sterk in op energie-efficiëntie. De verplichting aan energie-intensieve bedrijven om een energieplan op te stellen en het toepassen van energiereducerende maatregelen uit dit plan, is een van de pistes om dit te realiseren. Als je een jaarlijks primair energieverbruik hebt van 0,1 PJ moet je beschikken over een energieplan.

In de loop van 2021 wijzigde de drempelwaarde van het primair energieverbruik waarboven je moet beschikken over een door het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA) conform verklaard energieplan van 0,5 PJ naar 0,1 PJ. Dit verbruik bekijk je per vestiging. Tegen midden december 2022 moet je dit in orde brengen. Bovendien moet je als energie-intensief bedrijf ook een Integraal Milieujaarverslag (IMJV) indienen uiterlijk op 14 maart 2022.

Wat is een energieplan?

Het energieplan geeft een overzicht van de energiebalans op een bedrijf. Hierbij is er een opsomming van de energieverbruiken en de energiegebruikers. Verder bevat een energieplan een lijst met maatregelen die het specifieke energieverbruik van het bedrijf kunnen verminderen. Alle maatregelen van deze lijst die een interne rentevoet (IRR) van minstens 15% na belastingen hebben, moet je uiterlijk binnen de drie jaar uitvoeren. Het aftoetsen van de best beschikbare technieken (BBT) is belangrijk in een energiestudie en -plan.

Alvorens te starten met de opmaak van een plan dien je vooraf een aanvraag ‘aanvaarding van een energiedeskundige’ in bij VEKA. Als tuinder moeten jij of jouw deskundige het energieplan ter conformverklaring indienen bij het VEKA, die dit dan beoordeelt. Dit plan moet je om de vier jaar actualiseren. Heeft jouw bedrijf een energie-intensieve vestiging met een jaarlijks energiegebruik > 0,1 PJ dan moet je dus in het bezit zijn van een conform verklaard energieplan.

Wanneer ben je een energie-intensief bedrijf?

Bij de omgevingsvergunningsaanvraag zijn voor een aantal vaak voorkomende energiesoorten omrekeningseenheden van verbruik naar primair energiegebruik opgesomd. Deze kan je terugvinden in tabel 1 (kolom energie-inhoud). Op basis van de jaarverbruiken van jouw bedrijf kan je dan een berekening maken van je primair energiegebruik. VEKA ontwikkelde een rekentool waarmee je dit zelf kan berekenen. Je kan deze tool downloaden op www.boerenbond.be/primairenergieverbruik.

In het voorbeeld in tabel 1 is er een verbruik van 300 MWh aan elektriciteit en 30.000 MWh aan aardgas, waardoor net de grens van 0,1 PJ overschreden wordt. Heb je een primair energiegebruik van meer dan 0,1PJ, dan ben je een energie-intensieve exploitatie en moet je beschikken over een conform verklaard energieplan.

Is dit energieplan helemaal nieuw?

Dit energieplan is zeker niet helemaal nieuw. In het verleden hebben ook al verschillende tuinders een energieplan laten opstellen bij de milieu- of omgevingsvergunningsaanvraag voor bijvoorbeeld een wkk. Sommigen hebben ook een energiestudie laten opstellen, wat niet helemaal hetzelfde is als een energieplan.

Grossomodo zijn er vier groepen van tuinders.

  • De eerste groep heeft een verbruik van meer dan 0,1 PJ maar heeft in het verleden nog geen energiestudie of -plan gemaakt. Zit je in deze situatie, dan moet je tegen midden december over een conform verklaard energieplan beschikken;
  • De tweede groep heeft ook een verbruik van meer dan 0,1PJ, heeft in het verleden wel al een energiestudie laten maken maar heeft nog geen energieplan. Ook in dit geval moet je tegen midden december over een conform verklaard energieplan beschikken;
  • De derde groep heeft reeds een energieplan, maar dat is al ouder dan 4 jaar. Dit plan moet je actualiseren en dan conform laten verklaren door VEKA. Het moment van conformverklaring is dan de start voor een nieuwe periode van 4 jaar voor actualisatie;
  • De vierde groep beschikt over een recent energieplan dat nog geen 4 jaar oud is. In dat geval moet je jouw energieplan nog conform laten verklaren door VEKA tegen midden december. Het moment van conformverklaring is dan de start voor een nieuwe periode van 4 jaar voor actualisatie.

Waarom is die deadline midden december?

Door de drempelverlaging van 0,5 PJ naar 0,1 PJ zijn er een aantal energie-intensieve bedrijven die voor het eerst hun energieplan moeten conform laten verklaren bij het VEKA (deze met een energiegebruik tussen 0,1 PJ en 0,5 PJ). Volgens de bepalingen uit de wetgeving (Vlarem II) zullen deze energie-intensieve vestigingen dit een eerste maal moeten doen, binnen de negen maanden nadat uit het eerstvolgende ingediende Integrale Milieujaarverslag (IMJV) blijkt dat de ingedeelde inrichting een totaal energiegebruik van 0,1 PJ per jaar heeft. Dit IMJV moet ingediend zijn vóór 14 maart. Dit betekent dus in de praktijk dat uiterlijk midden december 2022 alle energie-intensieve vestigingen over een conform verklaard energieplan moeten beschikken.

Wat is het IMJV?

Het Integrale Milieujaarverslag is een verzamelaangifte voor een aantal milieuverplichtingen. Deze aangifte moet je jaarlijks indienen uiterlijk op 14 maart. Wanneer jouw exploitatie een primair energieverbruik heeft van meer dan 0,1 PJ moet je het deel energie invullen. Hierbij moet je dan het jaarlijkse elektriciteitsverbruik en het jaarlijkse brandstoffenverbruik per brandstof doorgeven. Krijg je niet spontaan een aangifte van de overheid, dan kan je die aanvragen via imjv@milieuinfo.be.

Wat wanneer je een primair energieverbuik < 0,1PJ hebt?

Begin juni keurde de Vlaamse regering een conceptnota goed met de ronkende naam ‘Versterkte wetgeving voor niet energie-intensieve ondernemingen’. Hierin staan ook maatregelen beschreven voor bedrijven met een primair verbruik van minder dan 0,1 PJ. Voor deze maatregelen is ook een uitvoering tegen eind 2022 voorzien, maar voorlopig is dat nog niet definitief. Het gaat om het uitvoeren van een energieaudit analoog aan de bestaande audit voor grote bedrijven indien je een verbruik hebt van 0,05 PJ tot 0,1 PJ als kmo. Grote ondernemingen moeten dit in alle gevallen doen (zie tabel 2). Verder is er voor kmo’s een verplichting voorzien om een energiebalans op te stellen waarbij je sectorale no-regretmaatregelen moet toepassen indien je een verbruik hebt van 0,03 PJ tot 0,05 PJ.

Bekijk dit voorjaar zeker en vast goed de situatie van jouw bedrijf in het licht van al deze verplichtingen. Heb je meer vragen, neem dan contact op met jouw adviseur.

Jan Meykens. SBB Accountants & Adviseurs

Tabel energie
Tabel energie