Wat houdt het bijzonder statuut voor Oekraïners in?

10 maart 2022

Op 4 maart hebben de Europese ministers bevoegd voor migratie een bijzonder beschermingsstatuut uitgewerkt voor vluchtelingen uit Oekraïne. Personen die uit Oekraïne komen als vluchteling moeten zich met hun identiteitsdocumenten aanmelden in het registratiecentrum in Brussel (Waterloolaan 121). Zij worden daar geregistreerd en krijgen een attest B26 (attest van preregistratie). Later wordt een attest van tijdelijke bescherming afgeleverd. Met dit attest kunnen zij naar de gemeente gaan waar ze zullen verblijven. Voor diegenen die niet weten waar ze zullen kunnen verblijven, zal de overheid (Fedasil) een verblijfplaats zoeken. In de gemeente van verblijf moeten zij het attest B26 tonen. De gemeente zal eerst een bijlage 15 afleveren die onmiddellijk toegang geeft tot de arbeidsmarkt.

Verblijfskaart A

Later levert de gemeente een verblijfskaart A af die geldig is voor een jaar. Dit verblijf kan eventueel verlengd worden tot drie jaar. Vanaf het ogenblik dat zij over een dergelijk verblijfsdocument beschikken, is er ook onmiddellijk toegang tot de arbeidsmarkt. Dit houdt in dat er geen vacature moet geopend worden bij de VDAB en dat er ook geen arbeidskaart moet worden aangevraagd. Deze personen kunnen dus werken in de tuinbouw zoals alle onderdanen van andere EU-landen. Zij kunnen werken in de seizoenregeling voor 100 dagen. Er is ook de mogelijkheid om hen een contract te geven voor een bepaalde duur. Vooraleer de tewerkstelling start, zal er ook een rijksregisternummer of een bis-nummer moeten worden aangevraagd. Er moet ook een Dimona-aangifte gebeuren zoals voor de andere werknemers. Dit houdt in dat de vluchtelingen uit Oekraïne door deze beschermingsregeling onmiddellijk in de tuinbouw aan de slag kunnen. Zij kunnen ook aansluiten bij de mutualiteit zodat zij verzekerd zijn voor ziektekosten. Het zal belangrijk zijn dat wij in de komende periode het arbeidsaanbod dat wij in onze bedrijven hebben, aan deze personen kunnen bekendmaken. Op die manier kunnen zij zinvol werk doen en ook een inkomen verwerven.

Wat met diegenen die al in België waren?

Oekraïners die al in ons land waren en aan het werk zijn met een arbeidskaart, beschikken over een door de gemeente afgeleverde aankomstverklaring 3ter. Hun verblijf in ons land is door dit document gedekt. Zij moeten dan ook niet onmiddellijk naar het registratiecentrum in Brussel gaan. Wanneer hun tijdelijk verblijf zou aflopen, kan de gemeente een nieuwe bijlage 3ter afleveren. Personen die reeds in België waren, kunnen evenwel in aanmerking komen voor dit bijzonder statuut. Het feit dat ze al in België waren voor de oorlog startte, is geen beletsel. Als zij geregistreerd worden in Brussel, krijgen zij een attest van tijdelijke bescherming en kunnen zij in de gemeente waar ze verblijven ook een verblijfskaart A krijgen waardoor ze een jaar in België kunnen verblijven. Vanaf dat ogenblik is er geen arbeidskaart meer vereist en kunnen zij in alle land- en tuinbouwbedrijven aan de slag.