Neem deel aan de opleiding bescherming tegen mestgassen

24 oktober 2023

Landbouwers worden zich steeds meer bewust van het gevaar van mestgassen. Toch gebeuren er nog steeds ongevallen, soms zelfs met dodelijke afloop, omdat men de situatie vaak onderschat.

Mestgassen komen hoofdzakelijk vrij tijdens het verpompen en mixen van mest. Maar ook bij het openen en betreden van mestkelder of mestopslag lopen veehouders groot risico. Daarom organiseert de provincie West-Vlaanderen een opleiding voor landbouwers ter bescherming tegen mestgassen.

Mestgassen houden een reëel gevaar in!

Mestgassen zijn samengesteld uit verschillende gassen die elk typische eigenschappen hebben waardoor ze potentieel gevaarlijk zijn. Ze komen vrij bij elke locatie waar biologisch materiaal anaëroob (=zonder zuurstof) kan rotten. Denk maar aan de mestkelder, waterput, mestverwerkings - en biogasinstallatie. Ze zijn ontvlambaar, explosief en kunnen leiden tot vergiftiging en verstikking. Vooral bij het mixen of verpompen van mest, openen van gesloten mestopslag, het toevoegen van andere stoffen aan mest en het betreden van een mestkelder of – opslag moet je als landbouwer goed opletten!

Het gevaar mag niet worden onderschat

Sommige stalbranden, soms gepaard gaan met grote aantallen verbrande dieren, zijn het gevolg van de ontsteking van mestgassen. Een schuimende mestput bijvoorbeeld kan gevaarlijk zijn, omdat het vol mestgassen zit die plotseling kunnen vrijkomen. Dit schuim ontstaat onder andere door vers voer dat in de mest terechtkomt. Ook als er een korst gevormd is op de mest, kunnen er - bij het breken ervan door mixen of verpompen – mestgassen vrijkomen.

Neem voorzorgsmaatregelen

Deze tips kunnen je helpen om veilig te werken:

  • Probeer werkzaamheden in de stal te vermijden. Bij de kleinste vonk kunnen mestgassen en het schuim vuur vatten.  
  • Betreed nooit de mestopslag of vergistingsinstallatie, tenzij je volledige adembescherming hebt, of wanneer de ruimte eerst gereinigd en geventileerd is. Zorg er ook altijd voor dat er iemand aanwezig is om de wacht te houden met een telefoon bij de hand.
  • Mix de mest nooit alleen, en doe dit enkel als er voldoende ventilatiemogelijkheden zijn (voldoende wind in een open stal, ventilatoren op het maximum in een gesloten stal). Probeer enkel te mixen als de dieren (melkvee) buiten zitten. Als de dieren niet naar buiten kunnen, plaats ze boven de voergang en geef ze vers eten. Zorg voor voldoende ventilatie, hou rekening met de windrichting en zet dode hoeken af.
  • Hoe vaker er wordt gemixt, hoe minder gas er per keer vrijkomt.
Opleiding bescherming tegen mestgassen

De Provincie West-Vlaanderen wijst niet enkel op het gevaar van mestgassen, maar biedt ook oplossingen. Daarom rolt ze, in samenwerking met de vier West-Vlaamse brandweerzones, uitleendepots van beschermmateriaal (adembescherming) en meettoestellen uit over de  provincie.

Veiligheidspakket ontlenen

Veehouders kunnen gratis een veiligheidspakket ontlenen in de brandweerposten van:

  • Ieper - Minneplein 1A: 057 36 10 00
  • Diksmuide - Heernisse 6: 058 60 39 50
  • Oostkamp - Siemenslaan 8: 050 68 19 65
  • Gistel - Neerhofstraat 16b: 050 68 19 65
  • Tielt - Felix D'Hoopstraat 124: 051 80 60 00
  • Kortrijk - Doorniksesteenweg 214A: 056 22 44 44

OPGELET! Aan het gratis gebruik van deze veiligheidsapparatuur is slechts één voorwaarde gekoppeld: enkel veehouders die een opleiding van drie uur gevolgd hebben, kunnen de apparatuur uitlenen. Na het volgen van de (gratis) opleiding ontvangt de veehouder een attest (5 jaar geldig) dat hij moet voorleggen bij het ontlenen van materialen. In het najaar 2023 en het voorjaar 2024 worden er opnieuw praktijkgerichte opleidingen georganiseerd voor de West-Vlaamse veehouders.

Het veiligheidspakket omvat een meettoestel, een persluchttoestel en een harnas met levenslijn. Het meettoestel, voor toepassing in de stal of in de mestput, meet de aanwezigheid van mestgassen en geeft een waarschuwing bij een te hoge concentratie. Het persluchttoestel laat toe om op een veilige manier in de mestkelder af te dalen, bijvoorbeeld voor een controle of een herstelling. De levenslijn met harnas doet dienst als een soort reddingstouw.

Data en locaties
  • Dinsdag 21 november 2023 van 09u30 tot 12u30 in de brandweerpost Gistel (Neerhofstraat 16b)
  • Dinsdag 21 november 2023 van 13u30 tot 16u30 in de brandweerpost Gistel (Neerhofstraat 16b)
  • Maandag 27 november 2023 van 09u30 tot 12u30 in de brandweerpost Tielt (Felix D’Hoopstraat 124)
  • Maandag 27 november 2023 van 13u30 tot 16u30 in de brandweerpost Tielt (Felix D’Hoopstraat 124)
  • Vrijdag 26 januari 2024 van 09u30 tot 12u30 in de brandweerpost Tielt (Felix D’Hoopstraat 124)
  • Vrijdag 26 januari 2024 van 13u30 tot 16u30 in de brandweerpost Tielt (Felix D’Hoopstraat 124)
  • Donderdag 1 februari 2024 van 09u30 tot 12u30 in de brandweerpost Ieper (Minneplein 1A)
  • Donderdag 1 februari 2024 van 13u30 tot 16u30 in de brandweerpost Ieper (Minneplein 1A)

Bron: provincie West-Vlaanderen/Boerenbond.