Menu

Aandachtspunten bij beregenen

Terug naar Actualiteit
Sector: 
Thema: 
De periode van droogte blijft steeds langer aanhouden en wordt stilaan problematisch. In sommige streken is het inmiddels kurkdroog en is men al enige tijd bezig met beregenen. Wanneer je denkt aan beregenen, zijn er een aantal aandachtpunten waarmee je rekening moet houden.

Sarah Seyen, dienstbetoonconsulent Boerenbond

Huidige situatie

Volgens de data van het KMI bevinden we ons nog steeds in een normale situatie voor wat droogte betreft als we naar het gemiddelde kijken. In het oosten van het land is de situatie echter al alarmerend. De grafieken tonen ook aan dat we voor het hele grondgebied snel afstevenen op een extreme droogte als er niet op korte termijn wat neerslag valt. Ook de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) luidde al meermaals de alarmbel over de lage grondwaterstanden die zich maar beperkt hebben hersteld na de extreme droogte van 2017 en 2018 en de zeer hoge temperaturen van vorig jaar.

In Vlaanderen hebben we 1657 m³ beschikbaar water per inwoner per jaar. Als je weet dat 2000 m³ weinig is en 1000 m³ een ernstig tekort, geeft dit aan dat we zeker niet kwistig mogen omspringen met water.

Voor de actuele situatie kan je terecht op de website van het KMI.

Oppervlaktewater

Aangelanden hebben in principe het recht om water uit onbevaarbare waterlopen te gebruiken voor het irrigeren van hun gewassen. Zij moeten hiervoor geen vergunning aanvragen en geen melding doen, zolang dit gebeurt zonder gebruik te maken van vaste constructies. In een polder of watering is er mogelijk wel een vergunning of toelating nodig.

De provincie Antwerpen, bijvoorbeeld, legde twee weken geleden al een captatieverbod op voor enkele kleinere waterlopen. Naarmate de droogte langer aanhoudt, zal dit captatieverbod ongetwijfeld worden uitgebreid zoals dit de voorbije jaren het geval was. Mocht de situatie nog sterk verslechteren, zal dit water dus geen soelaas bieden aangezien het niet toegelaten zal zijn om het te gebruiken.

Naast onbevaarbare waterlopen zijn er ook nog de bevaarbare waterlopen. Om hier water uit te mogen onttrekken, is een vergunning nodig vanaf je meer oppompt dan 500 m³/jaar. Is de hoeveelheid lager, dan volstaat een melding aan de bevoegde waterbeheerder.

De ervaring van de voorbije jaren leert echter dat ook op deze waterlopen captatie beperkt werd. Als alternatief werd zuiveringswater van rioolwaterzuiveringsinstallaties aangeboden, maar dit is echter slechts beperkt inzetbaar.

Grondwater

Grondwater is een veel gebruikte bron voor het beregenen van gewassen. Het oppompen van grondwater is echter vrijwel altijd vergunningsplichtig en op zijn minst meldingsplichtig. Meestal gaat het om een klasse 2-vergunning die aangevraagd moet worden bij de gemeente. Wanneer we naar de diepere grondwaterlagen gaan met hoogkwalitatief grondwater is er vaak een vergunning klasse 1 nodig die je bij de deputatie moet aanvragen.

Ook grondwater is een schaars goed. Onze grondwatertafels staan onder druk door steeds vaker voorkomende droge periodes. Het verkrijgen van een vergunning voor een grondwaterwinning wordt hierdoor steeds moeilijker. Afhankelijk van de regio waar je actief bent, zal het soms zelfs onmogelijk zijn om nog een vergunning te bekomen voor het oppompen van grondwater om te beregenen.

Er wordt ook steeds meer gecontroleerd op het hebben van een vergunning en of het opgepompte debiet wel overeenkomt met het vergunde. Zorg er dus voor dat je beregeningsput beschikt over de juiste vergunning. Als de put een vaste pomp heeft, moet deze voorzien zijn van een verzegelde debietmeter. Werk je met een mobiele pomp, dan moet deze pomp eveneens voorzien zijn van een verzegelde debietmeter. Je houdt dan een register bij waarop geregistreerd wordt hoeveel water je wanneer uit welke put oppompt.

De aanvraag van een vergunning neemt toch al snel enkele maanden in beslag. Houd hier rekening mee!

Wat zijn de alternatieven?

De beschikbaarheid van water is geen evidentie. Onze sector zal dus in de toekomst nog zuiniger met water moeten omspringen en op zoek moeten naar aanvullende alternatieven.

Drinkwater is vanzelfsprekend nog steeds de grootse verbruiker van water. Het is dus zeer belangrijk dat ook hier stappen worden gezet en er niet alleen naar de landbouwsector wordt gekeken!

Binnen onze sector wordt er al jaren gewerkt aan een zuinigere toepassing van water. Er lopen steeds verschillende onderzoeken met betrekking tot watergebruik en alternatieven. Er wordt zowel gekeken naar het zuinig toepassen van water als naar meer water beschikbaar hebben voor de sector. Mocht je hieromtrent ideeën hebben waarbij je wat hulp kunt gebruiken, aarzel niet om contact op te nemen met je consulent. Wij denken graag met je mee.

Deel deze pagina: