Kosten zijn kantelpunt voor varkenshouders > Boerenbond

Kosten zijn kantelpunt voor varkenshouders - donderdag 1 september 2011

categorieën:

De situatie in de varkenssector blijft bijzonder ernstig. Daarom volgt de sectorvakgroep Varkens de evolutie nauwlettend op. Afgelopen dinsdag kwam ze in Leuven opnieuw samen voor een buitengewone vergadering. De verwachtingen van het najaar en de kosten zullen bepalen of de situatie nog dramatischer wordt.

Moeilijk najaar

Uit de diverse signalen moeten we helaas concluderen dat de situatie in de komende maanden niet zal verbeteren, integendeel. De varkensprijs kampt Europees met een structureel probleem van (te) hoge productie. Blijkbaar zijn er ook in de laatste twee maanden nog beduidend meer biggen opgezet, die dit najaar op de markt komen. Tegen dan is het vlees uit private opslag – 35.000 ton die in augustus vrijkwam – wel grotendeels weg.

Klassiek is de dat de prijs seizoensgebonden daalt. Uit de EU-vooruitzichten valt te lezen dat het prijsverschil in het vierde kwartaal 16 cent/kg lager ligt dan in het derde kwartaal. Dit zijn prognoses en de ervaring leert dat de echte prijzen daar nogal eens van afwijken, soms hoger en soms lager. Bovendien zijn dit gemiddelde prijsprognoses voor drie maanden en kunnen ze in sommige weken nog sterk hiervan afwijken.

In vergelijking met de positieve verwachting van voor de zomervakantie, steunend op de nieuwe export vanuit Rusland, is de verwachting van de graanprijs naar een verdere daling eerder terughoudend vanwege tegenvallende oogsten. Maïs zal veeleer prijshoudend zijn en ook de soja blijft relatief hoog in prijs. Voorzichtig gerekend moet het voeder met ongeveer 45 euro/ton dalen, wil de varkenshouder in het vierde kwartaal niet in een nog moeilijkere situatie terechtkomen dan vandaag. Verliezen dreigen zich dan ook verder op te stapelen. De SVV vraagt de nodige aandacht vanuit de veevoedersector voor de penibele situatie van de boeren. Ook daar moet tot het uiterste gegaan worden, gelet op de verliezen bij de boeren. Want de voederkosten dreigen dit najaar voor veel bedrijven het kantelpunt te worden naar al dan niet een koude sanering.

De situatie op de zeugenbedrijven is nu al dramatisch. Europees scoren de biggen enorm laag voor deze periode. Vooral de prijsverwachting en de hoge kosten in de mesterij doen mesters een voorzichtige en afwachtende houding aannemen. De zeugenhouders staan machteloos, want zij moeten van hun marktklaar product af.

Bedrijfssituaties

De vakgroep overlegde met de heer Riccy Focke, van boeren op een Kruispunt, over de noodsituaties op een aantal bedrijven. Vooral de oorzaak van hoe het zover kon komen, was belangrijk, want daarin kunnen aspecten zitten waarop geanticipeerd moet worden. Grote verschillen tussen prijzen die verkregen worden, blijven oorzaak van slechte bedrijfsresultaten, dikwijls bij gebrek aan een kritische houding ten opzichte van de handelaar. De kosten blijven stijgen en de vakgroep deelt de mening dat de laatste tien jaar zware inspanningen gedaan werden voor voedselveiligheid, dierenwelzijn en milieu – maatschappelijk opgedrongen, maar door de burger niet betaald. De SVV wijst wat dit betreft met een beschuldigende vinger naar de retail en zijn bodemprijspraktijken. Investeringskosten en de daarbij overdreven productie- en prijsverwachtingen zijn in moeilijke tijden als deze dikwijls de spreekwoordelijke druppel. Faillissement is een ‘recht’ en bij mislukking moet er een recht op verschoning zijn. Dit is voor de vakgroepleden een must. In dat opzicht blijken er ook nog verschillen te zijn met vennootschappen. Ook daar wijst de SVV erop dat in veel gevallen bij de overstap enkel de positieve kanten aan de betrokkene worden voorgesteld. De huidige situatie confronteert ons ermee dat het ook anders kan lopen. Ook sociale bijdragen en hoe ermee omgaan, is belangrijk. Dit is maar een greep uit de knelpunten die besproken werden. De volgende weken zullen we verder bekijken wat eraan te doen is.

Herstructurering

Het is duidelijk dat het probleem structureel is en op Europees niveau aangepakt moet worden. De gestegen vruchtbaarheid van de zeugen doet de sector de das om. Net als de laatste kilo bij de vleesvarkens is die laatste big economisch niet altijd een goede zet. In de vakgroep werd ook gebrainstormd over wat hiermee gedaan kon worden.

Verder kwam het overleg over de restorno’s van de Delhaize aan bod. De modaliteiten van het akkoord zijn bijna rond.

Wat de verplichte welzijnsnormen voor zeugen in 2013 betreft, wijst de SVV erop dat we geen uitstel kunne verwachten. Niet alleen zijn er de duidelijke EU-richtlijnen, maar regio’s en bedrijven die in orde zijn, zullen – zeker in een slechte markt – druk uitoefenen om de richtlijn correct toe te passen.

Het voorstel dat VEVA de dag na de vakgroepvergadering op haar eentje lanceerde om in België 20% zeugen uit te kopen – te financieren door de mesters en gesloten bedrijven die blijven – heeft geen enkele zin. Het is een structureel, Europees probleem dat Europees aangepakt moet worden. België is importeur van biggen en andere landen of andere bedrijven zullen het gecreëerde tekort snel opvullen. En van enig prijseffect zal geen sprake zijn. Wel staat vast dat blijvers in het voorstel gedurende een lange periode moeten opdraaien voor de kosten. De SVV is van oordeel dat de bedrijven het vandaag financieel al moeilijk genoeg hebben om te overleven, zonder met extra meerkosten opgezadeld te worden.

Bert Bohnen, Studiedienst

Commentaren